Nhiều chuyên gia giáo dục hàng đầu của VN như GS Nguyễn Ngọc Trân, GS Phạm Phụ, GS Trần Ngọc Đường .…đều “nặng tay” khi thẳng thắn nhận xét, Luật GD ĐH chưa đề cập đến những vấn đề then chốt, còn tồn tại nhiều yếu kém bất cập và không đưa đến một luật mà nền giáo dục ĐH đất nước đang cần, một luật thực chất và đổi mới.
Theo GS.TSKH Nguyễn Ngọc Trân, có rất nhiều vấn đề bức xúc, yếu kém và bất cập của GD ĐH nhất thiết phải giải quyết. Vấn đề phân cấp và quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các trường ĐH còn nhập nhằng, không “cởi trói” cho các trường, gọi là để quản lý chặt chẽ nhưng thực chất là kéo dài cơ chế xin - cho. Cơ cấu tổ chức còn lộn xộn, chồng chéo, bất hợp lý của hệ thống GD ĐH hiện nay, đặc biệt là “ĐH hai cấp”, trong đó chưa làm rõ cơ chế hoạt động của ĐHQG, ĐH vùng, ĐH thành viên.
Đề cập đến vấn đề tuyển sinh, chỉ tiêu tuyển sinh hàng năm được Bộ duyệt, thực trạng tuyển so với điểm sàn, GS Trân cho rằng cách tuyển sinh hiện nay cộng với việc thả lỏng ở đầu ra đã tác động tiêu cực đến chất lượng đào tạo ĐH. Thêm vào đó, phương thức đào tạo tín chỉ dù đã được nhiều trường áp dụng, nhưng không thấy đề cập trong dự thảo Luật, vẫn còn trong cảnh “tranh tối tranh sáng”:
|
|
Gay gắt hơn, GS Phạm Phụ, ĐH Bách Khoa TPHCM bức xúc, tất cả những vấn đề có tính chất then chốt của giáo dục ĐH VN Bộ GD-ĐT đều tránh né, không đề cập đến. Luật đã để “lọt” việc phân tầng nền giáo dục ĐH, một vấn đề rất quan trọng trong đổi mới GD ĐH:
|
|
GS Phạm Phụ kiến nghị nên soạn Luật GD một cách “chuyên nghiệp” hơn. Có thể tham khảo cách làm của Thái Lan khi họ soạn luật GD năm 1999. Đồng thời dùng các phương tiện thông tin báo chí để phổ biến đến tất cả mọi thành phần trong xã hội. Văn phòng GD Quốc Gia phối hợp với tổ chức thăm dò dư luận để thăm dò ý kiến công chúng.
Liên quan đến phân tầng ĐH, GS Nguyễn Thiện Tống, Phó Hiệu trưởng ĐH Cửu Long nhận định, chúng ta thiếu các viện ĐH đa lĩnh vực, mà chỉ có các trường ĐH chuyên ngành riêng lẻ như sư phạm, y dược, kinh tế….Do đó, để tăng tính cạnh tranh với nước ngoài, phải thành lập các viện ĐH đa lĩnh vực và phân tầng các trường ĐH theo mô hình “kim tự tháp” và có phân cấp quản lý rõ ràng. Mặt khác, nên giao quyền “tự trị ĐH” cho các trường, đây cũng là vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm. Nhấn mạnh vai trò này, TS Phạm Thị Ly, ĐHQG-HCM cho rằng, tổ chức kiểm định độc lập nhằm tăng cường sự giám sát của xã hội đối với chất lượng giáo dục. Về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Bùi Văn Ga, Phó ban soạn thảo Luật GD ĐH cho biết:
|
|
Đồng tình với ý kiến của các đại biểu, GS Đào Trọng Thi, chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa Giáo dục, Thanh thiếu niên và nhi đồng (Quốc Hội) đánh giá, dự thảo Luật GD ĐH vẫn còn né tránh một số vấn đề then chốt của giáo dục:
|
|
Ông Thi cho biết thêm, sau khi tổng hợp các ý kiến đóng góp, điều chỉnh dự thảo Luật và trình Thường vụ Quốc Hội, sau đó chỉnh sửa lần nữa và trình trong kỳ họp thứ nhất của Quốc Hội khóa XIII, trải qua thêm nhiều lần điều chỉnh mới hoàn thiện Luật GD ĐH.
