Tin tứcCác trường đại học có 3 khung : hạng 1 gồm 30% các trường đại học có điểm cao nhất; hạng 3 bao gồm 30% các cơ sở giáo dục đại học có điểm thấp nhất và hạng 2 bao gồm 40% các cơ sở giáo dục đại học không thuộc hạng 1 và 3. Các trường đại học được phân thành 3 tầng : định hướng nghiên cứu, định hướng ứng dụng và định hướng thực hành.
Thí điểm ở Đà Nẵng, năm 2016 có kiểm định ngoài công lập
Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Bùi Văn Ga cho hay, đại học Sư Phạm Đà Nẵng là trường đầu tiên mà Nghị định áp dụng, bắt đầu vào giai đoạn kiểm định do Trung tâm kiểm định chất lượng giáo dục của ĐHQG Hà Nội thực hiện. Để phân tầng, xếp hạng, 3 trung tâm kiểm định chất lượng giáo dục được thành lập, tất cả đều là đơn vị công lập trực thuộc ĐHQG TPHCM, ĐHQG Hà Nội và Hiệp hội các trường ĐH-CĐ VN.
Lý giải vì sao không có tổ chức kiểm định ngoài công lập để đảm bảo tính độc lập, khách quan, Thứ trưởng Bùi Văn Ga cho rằng đây là việc hoàn toàn mới, Bộ cần theo dõi, rút kinh nghiệm rồi mới nhân rộng: “Từ năm 2016 trở đi, Bộ sẽ cho thành lập các tổ chức kiểm định ngoài công lập bởi các tổ chức này rất quan trọng trong phân tầng, xếp hạng cũng như xét đạt chuẩn quốc gia cho các trường đại học theo Thông tư 24”.
Đại học sư phạm Đà Nẵng - Ảnh: Ued.
Mỗi trường một "sứ mệnh"
Theo nhiều trường, tầng cao nhất là đại học nghiên cứu yêu cầu “đầu vào” cao, nếu căn cứ chỉ tiêu tuyển sinh sẽ dẫn tới lượng người học ở các trường này sẽ nhiều hơn. Điều này có thể đảo ngược cơ cấu đào tạo chính vì vậy cần "thận trọng". Theo TS Nguyễn Hay, Hiệu trưởng trường ĐH Nông Lâm, có nhiều trường tự xưng là đại học nghiên cứu nhưng không dựa trên cơ sở nào vì vậy việc phân tầng, xếp hạng trường đại học dứt khoát phải thực hiện: “Theo tôi, bản chất của phân tầng và xếp hạng là công khai chất lượng trường đại học đối với xã hội. Xã hội chấp nhận trường nào được đào tạo tiến sĩ, trường nào được đào tạo tới thạc sĩ, rồi đại học cao đẳng…. chứ không phải một trường đào tạo từ công nhân cho tới tiến sĩ ”.
Theo TS Nguyễn Quốc Chính, Trưởng ban đại học và sau đại học, ĐHQG TPHCM, phân tầng giúp phân nhóm các trường để từ đó có "sứ mạng" riêng cho từng trường. Song, cần triển khai như thế nào để tránh phân biệt đối xử. “Chúng ta chia trường đại học theo loại cao, loại thấp. Chúng ta mặc định trường định hướng nghiên cứu là cao hơn trường ứng dụng, ứng dụng cao hơn thực hành.. là không chính xác. Bởi mỗi nhóm trường có sứ mạng riêng và tầm quan trọng như nhau”
Tại buổi họp tổng kết năm học 2014-2015 và nhiệm vụ trọng tâm năm học 2015-2016 khối ĐH-CĐ, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận cũng nhìn nhận: “Tôi có cảm giác chúng ta nói đến ba tầng này là ba thứ hạng cao thấp. Hình như, chúng ta theo đuổi suy nghĩ rằng, trường nào vào tốp nghiên cứu sẽ vinh dự hơn ứng dụng, vào đại học ứng dụng thì sang trọng hơn thực hành. Tôi nghĩ quan điểm đúng đắn nhất là mỗi một tầng có sứ mạng khác nhau chứ không phải cao hay thấp, vị trí xã hội khác nhau”
Bộ trưởng Phạm Vũ Luận chỉ ra rằng đang có một nghịch lý là nhiều trường muốn vào nhóm nghiên cứu nhưng lvẫn muốn giữ quy mô đào tạo rất cao. Trong khi các trường ĐH nghiên cứu trên thế giới, đặc biệt những trường nổi tiếng, quy mô tuyển sinh rất ít, chủ yếu đào tạo sau ĐH, tiến sĩ và làm nghiên cứu. Đây là một khó khăn cần tháo gỡ về tư duy từ lãnh đạo các trường ĐH.