Từng có thời gian dài gắn bó với công việc văn phòng trong lĩnh vực du lịch, chị Nguyễn Thị Huỳnh Duyên đã trải qua những năm tháng chịu nhiều áp lực công việc, gánh vác trách nhiệm gia đình và cả những vấn đề về sức khỏe tinh thần. Hai biến cố sức khỏe vào năm 2022 và 2024 trở thành bước ngoặt khiến chị nhìn nhận lại cuộc sống và con đường nghề nghiệp. Thay vì tiếp tục bỏ qua những khó khăn từng gặp phải, chị lựa chọn tìm hiểu sâu hơn về tâm lý học, từng bước chuyển mối quan tâm cá nhân thành công việc gia sư giáo dục đa dạng thần kinh, với mong muốn đồng hành cùng những trẻ em gặp khó khăn trong giao tiếp và biểu đạt cảm xúc.
Trước khi chuyển nghề, chị làm công việc văn phòng trong lĩnh vực du lịch. Công việc xoay quanh hồ sơ, giấy tờ, những chỉ tiêu KPI và các đầu việc lặp đi lặp lại. Có giai đoạn chị làm việc tới 15 giờ mỗi ngày, thường xuyên thiếu ngủ. Bên cạnh áp lực công việc, chị còn phải dành thời gian chăm sóc con cái và gia đình.
Sức khỏe bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu bất thường từ trước khi chị lập gia đình. Chị tìm đến nhiều cơ sở y tế tại TP.HCM, có thời điểm sử dụng nhiều thuốc nhưng tình trạng sức khỏe vẫn không cải thiện như mong đợi.
Năm 2022, chị trải qua lần đột quỵ đầu tiên. Tuy nhiên, biến cố ấy chưa khiến chị lập tức rời bỏ công việc văn phòng. Với một người phụ nữ vừa phải duy trì công việc, vừa gánh vác trách nhiệm gia đình, dừng lại không đơn thuần là quyết định về sức khỏe. Đó còn là bài toán thu nhập, sự ổn định và những trách nhiệm của chị trước đó. Chị tiếp tục công việc đã quen thuộc, dù sức khỏe không còn như trước.
Đến năm 2024, sau thời gian vừa làm việc, học tập và chăm sóc gia đình, chị tiếp tục trải qua biến cố “tiền đột quỵ”. Sức khỏe suy giảm sau lần này khiến chị phải xem xét lại hướng đi lâu dài. Thay vì tiếp tục guồng công việc văn phòng nhiều áp lực, chị lựa chọn chuyển sang lĩnh vực tâm lý - giáo dục, một hướng đi đã được tìm hiểu từ trước.
Sự lựa chọn chuyển hướng sang tâm lý học không đơn thuần xuất phát từ hai biến cố sức khỏe. Bản thân chị từng đối diện với những khó khăn về sức khỏe tinh thần, trong đó có trầm cảm và các vấn đề liên quan đến rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) như nhiều người khác và chị hiểu cảm giác không thể lý giải những vấn đề đang xảy ra với chính mình. Những trải nghiệm ấy khiến chị quan tâm đến sức khỏe tâm lý, đặc biệt là cách con người nhận diện cảm xúc và ứng phó với những khó khăn của bản thân.
Thay vì chỉ nhìn những vấn đề từng gặp như trải nghiệm cá nhân, chị quyết định tìm hiểu sâu hơn về tâm lý học, từng bước chuyển mối quan tâm ấy thành một hướng nghề nghiệp. Theo chị, việc chăm sóc sức khỏe không nên chỉ dừng ở xử lý những biểu hiện trước mắt mà còn cần chú ý đến đời sống tinh thần và những khó khăn con người thường bỏ qua.
Mối quan tâm ấy thực tế đã xuất hiện từ sớm. Chị kể, khi hơn 10 tuổi, dù vẫn hòa nhập với mọi người, chị thường ngồi một mình, chú ý đến cảm xúc của người xung quanh. Khi trưởng thành, nhiều người tìm đến chị để chia sẻ những chuyện khó giãi bày. Sau khi trở thành mẹ, chị quan tâm nhiều hơn đến sự phát triển tâm lý của trẻ, nhất là những em gặp khó khăn trong việc thể hiện cảm xúc và nhu cầu.
Từ trải nghiệm của một người từng gặp khó khăn về tâm lý, đồng thời là một người mẹ, chị dành sự quan tâm đặc biệt đến trẻ em, nhất là những em chưa thể diễn đạt rõ cảm xúc và nhu cầu. Chị lựa chọn học tập, bổ sung kiến thức chuyên môn để chuyển sang công việc gia sư giáo dục đa dạng thần kinh, với mong muốn hỗ trợ trẻ nhận biết cảm xúc, phát triển kỹ năng giao tiếp và hiểu bản thân từ sớm.
Chị đã đạt được một số thành tựu như: Thạc sĩ Tâm lý học quốc tế (chuyên ngành Tham vấn Tâm lý trị liệu), Nhà huấn luyện trí tuệ cảm xúc (EQ) cho trẻ em với chương trình đào tạo 100 giờ...
Quá trình tìm hiểu, học tập về tâm lý - giáo dục của chị bắt đầu sau biến cố năm 2024 và đã kéo dài hơn sáu năm. Trong giai đoạn này, con trai là người đồng hành với chị nhiều nhất, từ những buổi đi học, đi làm đến lúc gia đình gặp khó khăn. “Ngoài con trai tôi ra thì rất ít ai biết, ai hiểu quá trình tôi tự vấn và phát triển bản thân”, chị chia sẻ.
Lựa chọn ấy không phải tìm kiếm một công việc nhàn hạ hơn, mà là thay đổi lĩnh vực chuyên môn, dành thời gian học lại và từng bước tích lũy kinh nghiệm để theo đuổi điều bản thân thực sự quan tâm.
Hiểu một cách đơn giản, “đa dạng thần kinh” đề cập đến những khác biệt giữa con người trong cách chú ý, học hỏi, xử lý thông tin và giao tiếp. Công việc gia sư giáo dục đa dạng thần kinh yêu cầu chị tìm cách hỗ trợ học tập phù hợp với từng trẻ.
Chị đặc biệt quan tâm đến các giai đoạn 0-6 tuổi, 6-12 tuổi và tuổi vị thành niên. Trong đó, có những trẻ khó bày tỏ nhu cầu, khó gọi tên cảm xúc hoặc chưa thể giao tiếp bằng lời nói. Thay vì vội vàng can thiệp hay áp đặt cách ứng xử, chị dành thời gian quan sát từng hành động, biểu hiện cảm xúc và phản ứng của trẻ để tìm hiểu nhu cầu của các em, từ đó lựa chọn cách tiếp cận và hỗ trợ phù hợp với từng trường hợp.
Trong quá trình hỗ trợ trẻ, chị chú trọng sự phối hợp giữa người hướng dẫn và gia đình, đặc biệt là việc xác định mục tiêu giáo dục phù hợp với đặc điểm của từng em. Thay vì đặt nặng kỳ vọng của cha mẹ, chị đề cao việc tôn trọng sự khác biệt và nhu cầu phát triển của trẻ. Quan điểm này được thể hiện qua câu hỏi chị thường đặt ra với phụ huynh: “Họ mong muốn con trưởng thành như một cá thể độc lập hay trở thành hình mẫu theo kỳ vọng của gia đình?”. Đây cũng là một trong những yếu tố để chị cân nhắc việc đồng hành lâu dài với từng trường hợp.
Phương pháp tiếp cận của chị tập trung vào quan sát hành vi, nhận diện biểu hiện cảm xúc và tìm hiểu nhu cầu của trẻ trước khi đưa ra những hướng dẫn phù hợp. Bên cạnh kiến thức văn hóa, chị quan tâm đến việc phát triển các kỹ năng thiết yếu như nhận biết và điều chỉnh cảm xúc, giao tiếp, thích ứng với môi trường và xây dựng các mối quan hệ xã hội. Theo chị, quá trình giáo dục cần có sự phối hợp của phụ huynh, đồng thời tôn trọng khả năng và tốc độ phát triển riêng của mỗi trẻ.
Với chị Huỳnh Duyên, mỗi buổi học bắt đầu từ việc lắng nghe, thấu hiểu trẻ nhỏ trước khi nghĩ đến việc dạy
Dù dành nhiều tâm huyết cho công việc, chị thẳng thắn thừa nhận không phải trường hợp hỗ trợ nào cũng đạt kết quả như mong muốn. Những khó khăn có thể xuất phát từ sự khác biệt giữa kỳ vọng của gia đình và nhu cầu thực tế của trẻ, hay những hạn chế trong quá trình phối hợp và lựa chọn phương pháp tiếp cận.
Thực tế đó đặt ra yêu cầu về sự linh hoạt, khả năng đánh giá và điều chỉnh phương pháp trong hoạt động giáo dục. Với chị, mỗi trường hợp chưa đạt mục tiêu là cơ hội nhìn nhận lại cách tiếp cận, tiếp tục tìm hiểu những phương pháp phù hợp hơn. Tuy nhiên, hiệu quả hỗ trợ trẻ không chỉ phụ thuộc vào sự tận tâm mà còn đòi hỏi kiến thức chuyên môn, quá trình theo dõi và sự phối hợp với gia đình.
Bên cạnh hoạt động giáo dục, chị cho biết bản thân đã dành một phần đáng kể thời gian trong gần sáu năm qua cho các công việc hỗ trợ phi lợi nhuận. Chị cũng đã phát triển mạng lưới mang tên “HOPE”, hướng đến kết nối và đồng hành cùng những người gặp khó khăn về tinh thần. Đây là định hướng chị mong muốn tiếp tục theo đuổi song song với công việc chuyên môn.
Chị Huỳnh Duyên theo đuổi công việc gia sư g iáo dục đa dạng thần kinh nhằm giúp trẻ tìm ra con đường học tập phù hợp với chính mình
Những biến cố sức khỏe trong quá khứ không phải điểm khởi đầu duy nhất của quyết định chuyển nghề, nhưng khiến chị nhìn rõ hơn giới hạn sức khỏe và sự cần thiết phải thay đổi cách sống, cách làm việc. Thay vì trở lại nhịp công việc cũ, chị tiếp tục đầu tư thời gian học tập để theo đuổi mối quan tâm lâu năm về sức khỏe tinh thần và sự phát triển của trẻ em.
Ở tuổi 34, Duyên vẫn đang trong quá trình tích lũy kinh nghiệm và định hình con đường đã lựa chọn. Điều chị hướng đến không chỉ là hỗ trợ trẻ tiếp thu kiến thức, mà còn tạo điều kiện để các em hiểu bản thân, phát triển khả năng giao tiếp và từng bước hình thành sự tự chủ. Với chị, mỗi đứa trẻ có những đặc điểm và nhu cầu riêng, đòi hỏi người lớn phải thấu hiểu trước khi đặt ra những kỳ vọng về sự thay đổi.
(Thực hiện: MINH KHANG - HUỆ PHƯƠNG)
