Tin tứcTrong suy nghĩ của nhiều thế hệ học sinh, các danh nhân lịch sử hay tác giả văn học kinh điển thường xuất hiện gắn liền với những mốc thời gian và khối lượng tác phẩm đồ sộ khó tiếp thu. Với dự án “Lê Quý Đôn Re:CODE – [Giải mã di sản - Kiến tạo tương lai]”, các giáo viên môn Ngữ văn Trường THPT Lê Quý Đôn đã giải một bài toán khó: Làm sao để di sản 300 năm trước cất lời bằng ngôn ngữ của người trẻ hôm nay?
Sáng tạo, gần gũi và giàu tính tương tác, dự án môn Ngữ văn “Lê Quý Đôn Re:CODE” do Trường THPT Lê Quý Đôn (phường Xuân Hòa, TPHCM) triển khai không chỉ là hoạt động hướng tới kỷ niệm 300 năm ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726 – 2026), mà còn mở ra bước đi mới trong đổi mới phương pháp dạy và học môn Ngữ văn theo định hướng phát triển năng lực học sinh.
Diễn ra từ ngày 07/9 đến 05/10/2026 với quy mô cấp Cụm (Cụm chuyên môn 5), dự án không đặt học sinh vào vị thế người thụ hưởng thụ động. Trái lại, chương trình chọn cách tiếp cận hoàn toàn mới: khắc họa hình tượng Nhà bác học Lê Quý Đôn theo phong cách thân thiện, hiện đại – như một “Người Đồng Hành” gần gũi, sát cánh cùng các bạn trẻ trên hành trình khám phá tri thức.
Cô Phí Thị Thu Lan, Giáo viên trường THPT Lê Quý Đôn, cho hay: “Khi học sinh tham gia dự án, các em sẽ tự tìm hiểu những thông tin về vị danh nhân mà trường mình được vinh dự mang tên, đó là nhà bác học Lê Quý Đôn, về sự nghiệp, tài năng, nhân cách cao đẹp của ông. Qua đó các sản phẩm do học sinh tạo ra rất đa dạng, thể hiện được tình cảm, sự kính trọng của các em với tiền nhân. Các em sẽ trưởng thành dần từ những hoạt động ý nghĩa như vậy.”
Không dừng lại ở việc đọc - chép hay ghi nhớ đơn thuần, “Lê Quý Đôn Re:CODE” biến môn Ngữ văn thành một không gian sáng tạo đa trải nghiệm, giúp học sinh thẩm thấu văn học qua hàng loạt hoạt động vừa học thuật vừa giàu tính ứng dụng, bao gồm: nhóm Học thuật - Khám phá, nơi mà học sinh trực tiếp "phiên dịch" kho tàng tri thức của danh nhân sang các định dạng truyền thông hiện đại như Infographic, Podcast, Poster, Truyện tranh, Short Clip, Flashcard và các sản phẩm ứng dụng. Những con số, mốc lịch sử hay thư tịch cổ trở nên sinh động và tràn đầy sức sống dưới góc nhìn đồ họa của Gen Z.
Nhóm Trải nghiệm - Sáng tác, học sinh được nhập vai, học cách tư duy khoa học và phương pháp ghi chép tỉ mỉ của tiền nhân. Lấy cảm hứng từ tập ký Kiến văn tiểu lục, các em tự tay viết các đoạn khảo cứu ngắn về những hiện tượng đời sống thường nhật, tập đối thoại và phản biện các vấn đề xã hội bằng góc nhìn đa chiều. Từ cảm hứng Quế Đường thi tập, những tập thơ ngắn, bộ thẻ ghi điều ước "Con đường công danh" ra đời, kết nối ước mơ hoài bão của tuổi trẻ hôm nay với chí hướng của sĩ tử xưa.
Nhóm Biểu diễn - Báo cáo, trải dài từ “Tuổi thơ thần đồng”, “Lều chõng lên kinh” đến “Ngòi bút trăm hoa” và “Tiếp bước tiền nhân”, học sinh trực tiếp viết kịch bản, đóng kịch, hòa âm phối khí, biên đạo hát múa và thuyết trình. Môn Văn lúc này không còn nằm trên trang giấy mà đã bước lên sân khấu, sống động qua từng giai điệu và lời thoại. Em Nguyễn Quang Minh, học sinh lớp 11A14, vui vẻ nói: “Hôm nay được đóng vai nhà bác học Lê Quý Đôn, đó là niềm vinh dự và kỷ niệm đáng nhớ của em. Trong quá trình biểu diễn, em mong muốn mọi người cảm nhận được những đóng góp vô giá của cụ Lê Quý Đôn cho đời sau. Em nghĩ điểm đặc biệt của dự án là thay vì trong những tiết học môn Văn, chúng em được đọc và phân tích tác phẩm, còn qua hoạt động này của nhà trường, chúng em được “nhìn” tác phẩm trực quan, sinh động bằng hình ảnh.”
Điểm nhấn của dự án là Lễ báo cáo diễn ra vào sáng thứ Hai (12/10/2026) tại sân trường THPT Lê Quý Đôn, với sự tham dự của Ban Giám hiệu, giáo viên Cụm chuyên môn 5 và toàn thể học sinh nhà trường.
Chương trình kết hợp giữa 50 phút hoạt động sân khấu sôi động và 40 phút không gian triển lãm - tương tác. Tại đây, các trò chơi trí tuệ, đấu trường tri thức cùng Góc triển lãm vinh danh Lê Quý Đôn (kéo dài tại Thư viện/Khu tự học từ tháng 10 đến hết tháng 11/2026) sẽ là nơi trưng bày những sản phẩm học tập xuất sắc nhất. Em Tâm Anh, học sinh lớp 11A12, háo hức chia sẻ: “Em thấy dự án giúp học sinh hiểu hơn về ngôi trường của mình, đồng thời mang lại nguồn cảm hứng sáng tạo dồi dào cho chúng em. Từ đó, chúng em tạo ra những sản phẩm vô cùng độc đáo, mang màu sắc riêng của mỗi nhóm, mỗi lớp.”
Dự án “Lê Quý Đôn Re:CODE” là minh chứng sinh động cho thấy, môn Ngữ văn hoàn toàn có thể trở nên hấp dẫn, hiện đại và tràn đầy năng lượng khi người thầy biết mở không gian cho học sinh tự do sáng tạo. Qua việc “mã hóa” lại di sản của danh nhân văn hóa, dự án không chỉ trao cho học sinh công cụ tư duy, kỹ năng làm việc nhóm và năng lực số, mà quan trọng hơn cả là thắp lên trong lòng thế hệ trẻ niềm tự hào dân tộc và khát vọng nắm bắt tri thức.
