MỤC LỤC
- Nhảy cục chống giật (ELCB) hoặc Aptomat liên tục
- Đèn báo sáng nhưng nước không đủ nóng
- Nước nhanh hết nóng hoặc chảy yếu
- Nước xả ra có màu vàng ố, đục hoặc mùi hôi
- Rò rỉ nước ở các đầu nối hoặc dây dẫn
- Bình nóng lạnh phát ra tiếng ồn
- Chảy nước liên tục ở van an toàn (van 1 chiều)
- Thủng ruột bình (Nước rò rỉ qua vỏ nhựa)
Bình nóng lạnh (máy nước nóng) là thiết bị không thể thiếu trong phòng tắm của hầu hết các gia đình. Tuy nhiên, do khí hậu ẩm ướt và nguồn nước ở nhiều nơi có nhiều cặn bẩn, thiết bị này rất dễ gặp trục trặc sau một thời gian sử dụng.
Dưới đây là tổng hợp các lỗi phổ biến nhất khi sử dụng bình nóng lạnh cùng hướng dẫn xử lý an toàn, nhanh chóng ngay tại nhà.
Khuyến cáo an toàn: Trước khi thực hiện bất kỳ thao tác kiểm tra hay can thiệp kỹ thuật nào, bạn bắt buộc phải ngắt hoàn toàn Aptomat cấp điện cho thiết bị, đồng thời sử dụng bút thử điện rà soát lại để loại trừ hoàn toàn rủi ro rò rỉ dòng điện.
Nhảy cục chống giật (ELCB) hoặc Aptomat liên tục
Đây là sự cố nguy hiểm và có tần suất xuất hiện cao nhất, đặc biệt vào mùa lạnh hoặc những ngày thời tiết nồm ẩm. Nguyên nhân chính thường do thanh nhiệt (sợi đốt) bị ăn mòn dẫn đến nứt vỡ, khiến dòng điện rò rỉ ra nguồn nước.
Bên cạnh đó, bo mạch điện tử bị nhiễm ẩm hoặc hệ thống điện gia đình chập chờn cũng là tác nhân khiến bộ chống giật ELCB ngắt nguồn khẩn cấp.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Bật Aptomat của bình nóng lạnh lên.
- Bấm nút Reset trên cục chống giật ELCB (hộp màu đen hoặc màu trắng nằm ngay trên dây nguồn) để cắm lại nấc bảo vệ.
- Quan sát đèn báo. Nếu bình hoạt động lại bình thường thì bạn tiếp tục sử dụng.
- Nếu vừa bấm Reset/bật Aptomat mà cục ELCB nhảy “tạch” ngay lập tức, tuyệt đối không cố bật lại. Hãy ngắt hẳn điện và gọi thợ đến đo xem bình bị rò điện ở đâu để thay sợi đốt mới.
Đèn báo sáng nhưng nước không đủ nóng
Tình trạng này xuất hiện ở cả hai dòng máy gián tiếp và trực tiếp do các nguyên nhân kỹ thuật khác nhau.
Đối với bình gián tiếp (dung tích 15 - 30 lít), khả năng cao thanh nhiệt đã bị đứt, hỏng hoặc rơ-le ngắt quá nhiệt bị nhảy để bảo vệ bình. Sự cố này đòi hỏi kỹ thuật viên sử dụng đồng hồ đo điện trở để xác định chính xác trước khi thay thế linh kiện.
Đối với bình trực tiếp, nếu đèn báo gia nhiệt vẫn sáng nhưng nước hoàn toàn không nóng, nguyên nhân thường do công tắc dòng chảy (Flow Switch) bị kẹt khiến máy không nhận biết được nước đang chảy qua, hoặc bo mạch điều khiển công suất bị hỏng.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Kiểm tra van khóa nước đầu vào xem có bị khóa không, hoặc chỉnh lại van cho nước chảy vừa phải.
- Nếu có nước chảy qua bình trực tiếp mà vẫn không nóng, hoặc với bình gián tiếp đun mãi không nóng, cần gọi thợ đến dùng đồng hồ đo xem sợi đốt và rơ-le còn hoạt động không để thay mới.
Nước nhanh hết nóng hoặc chảy yếu
Nhiều người lầm tưởng cặn vôi chiếm thể tích bình làm nước nhanh hết, nhưng thực chất lớp cặn khoáng bám dày quanh thanh nhiệt đóng vai trò như một lớp "cách nhiệt" khiến nhiệt không truyền ra nước được. Rơ-le đo sai nhiệt độ nên ngắt điện sớm khi nước trong bình chưa kịp nóng.
Đối với trường hợp nước chảy ra vòi sen bị yếu ở cả hai dòng máy, nguyên nhân chủ yếu do lưới lọc bị bẩn hoặc các lỗ nhỏ trên vòi hoa sen bị bám cặn phèn, cặn bẩn làm tắc nghẽn.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Xử lý nước chảy yếu: Khóa van nước, tháo đầu vòi hoa sen và tấm lưới lọc ở đường cấp nước ra. Dùng bàn chải nhỏ cọ sạch cặn bẩn, phèn bám trên lưới lọc và các lỗ vòi sen rồi lắp lại.
- Xử lý nước nhanh hết nóng: Cần gọi thợ đến tháo hẳn bình xuống, sục rửa sạch lớp cặn vôi đóng bên trong và kiểm tra lại rơ-le.
Nước xả ra có màu vàng ố, đục hoặc mùi hôi
Hiện tượng nước có màu vàng ố, đục thường gặp tại các khu vực sử dụng nước giếng khoan hoặc nguồn nước máy chưa qua hệ thống lọc thô. Nguyên nhân có thể do thanh magie (Anode) bên trong bình bị ăn mòn hết sau 1 - 2 năm sử dụng, dẫn đến cặn bẩn bám vào thành bình bị tróc ra, hòa tan vào nước.
Ngoài ra, trường hợp nước có mùi hôi có thể là do vi khuẩn trong nguồn nước đọng lâu ngày phản ứng hóa học với cặn bẩn trong bình.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Khóa van nước và ngắt điện hoàn toàn.
- Gọi thợ tháo bình xuống xả sạch toàn bộ nước đục và cặn bẩn tích tụ bên trong.
- Mua thanh magie mới đúng chủng loại để thay thế vào bình.
Rò rỉ nước ở các đầu nối hoặc dây dẫn
Nước rỉ nhỏ giọt liên tục xuống sàn phòng tắm không chỉ gây mất vệ sinh mà còn làm tăng nguy cơ ẩm mốc, hư hỏng tường nhà. Nguyên nhân thường xuất phát từ việc gioăng cao su bên trong đai ốc dây cấp bị chai cứng, giòn gãy sau thời gian dài chịu nóng, hoặc lớp băng tan (băng keo non) quấn ở các mối ren bị hở.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Tắt Aptomat cấp điện cho bình và khóa van nước tổng.
- Mở vòi sen bên đường nước nóng để xả hết áp suất nước còn kẹt trong bình ra ngoài.
- Dùng cờ lê tháo đầu nối bị rò rỉ ra.
Lưu ý: Nếu là dây cấp mềm, hãy thay gioăng cao su chịu nhiệt mới (không quấn thêm băng tan vào đai ốc). Nếu là mối ren ống cố định, hãy lau sạch ren cũ, quấn lại lớp băng tan mới rồi siết chặt vừa tay.
Bình nóng lạnh phát ra tiếng ồn
Đối với bình gián tiếp, âm thanh lụp bụp hoặc réo to phát ra do cặn vôi đóng quá dày quanh sợi đốt. Khi đun, nước kẹt bên trong lớp cặn bị sôi quá nhanh tạo ra tiếng ồn.
Riêng bình trực tiếp có bơm trợ lực, tiếng ù ù lớn xuất hiện khi cao su giảm chấn chân bơm bị chai cứng gây rung vỏ máy, hoặc do nguồn nước cấp quá yếu khiến bơm bị lọt khí làm bơm chạy khô.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Với bình gián tiếp: Cần gọi thợ tháo bình ra xả cặn và cạo sạch cặn bám trên sợi đốt.
- Với bình trực tiếp: Kiểm tra nguồn nước đầu vào có đủ mạnh không. Tháo van xả air cho hết khí trong đường ống, vệ sinh lưới lọc nước hoặc gọi thợ thay đế cao su chân bơm.
Chảy nước liên tục ở van an toàn (van 1 chiều)
Cụm van an toàn tích hợp một chiều được lắp tại đường cấp nước lạnh đi vào bình gián tiếp.
Quá trình đun nóng, nước giãn nở làm tăng áp suất, van sẽ tự động rỉ vài giọt nước để hạ áp - đây là cơ chế an toàn bình thường. Tuy nhiên, nếu nước chảy thành dòng liên tục ngay cả khi bình không hoạt động thì nguyên nhân có thể là do lò xo hoặc gioăng cao su bên trong van đã bị hỏng.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Ngắt điện, khóa van nước lạnh và xả hết nước nóng trong bình ra.
- Dùng mỏ lết tháo van an toàn cũ ra.
- Mua một chiếc van an toàn mới cùng kích thước, quấn băng tan vào ren và vặn chặt lại.
Thủng ruột bình (Nước rò rỉ qua vỏ nhựa)
Bình nóng lạnh sử dụng trên 7 - 10 năm không được thay thanh magie định kỳ rất dễ bị các chất hóa học trong nước ăn mòn làm thủng ruột bình tráng men bên trong, nước thấm qua lớp xốp cách nhiệt rồi chảy ra ngoài vỏ nhựa.
Khi gặp sự cố này, cách khắc phục là:
- Ngắt ngay Aptomat và khóa van nước cấp cho bình.
- Mua bình nóng lạnh mới để thay thế.
- Lưu ý: Tuyệt đối không gọi thợ hàn lại ruột bình. Áp suất nước khi đun nóng rất lớn, việc hàn ruột bình cực kỳ nguy hiểm vì dễ gây nổ bình.
Như vậy, để đảm bảo an toàn tuyệt đối và kéo dài tuổi thọ cho bình nóng lạnh, bạn nên duy trì thói quen ngắt hoàn toàn nguồn điện trước khi tắm đối với dòng bình gián tiếp, chủ động kiểm tra nút TEST trên cục ELCB mỗi tháng một lần và đăng ký dịch vụ bảo dưỡng, thay thanh magie định kỳ từ 12 - 18 tháng/lần.
