Bình luận: Quản lý tần số: Một vụ việc - hai vấn đề
(VOH) - Thanh tra Sở Thông tin Truyền thông TPHCM vừa quyết định xử phạt Tổng công ty truyền thông đa phương tiện (gọi tắt là VTC) trực thuộc Bộ Thông tin Truyền thông vì hành vi vi phạm trong việc sử dụng tần số, thiết bị phát sóng vô tuyến điện nhưng không có giấy phép. Vụ việc này khiến dư luận bức xúc bởi 2 vấn đề: việc chấp hành kỷ cương phép nước của các đơn vị thuộc vào hàng tên tuổi, uy tín (như VTC) và công tác quản lý hệ thống tần số của chúng ta đang lỏng lẻo và bị “qua mặt” ra sao?
![]() |
Sẽ dễ nhận thấy sự bùng nổ các kênh truyền hình trong giai đoạn hiện nay bởi 2 yếu tố: nhu cầu của khán giả và mức lợi nhuận từ quảng cáo mà truyền hình đem lại. Chưa bao giờ các kênh truyền hình nhiều như bây giờ, từ đài trung ương đến đài địa phương. Sẽ là điều tốt một khi số lượng kênh đi đôi với chất lượng các chương trình được phát sóng. Nhưng thực tế cho thấy, rất nhiều kênh truyền hình hiện nay chỉ là việc “lắp ghép” các chương trình của các công ty truyền thông “mua sóng” và “được đổi lại” bằng thời lượng dành cho quảng cáo. Hệ lụy như thế nào thì khán giả đang là người phải chịu nhiều nhất!
VTC - một đơn vị làm truyền hình kỹ thuật số tuy chỉ mới ra đời gần đây nhưng đã có sự phát triển rất nhanh về số lượng kênh phát sóng với hàng loạt chương trình tạo được tiếng vang, trở thành đơn vị dẫn đầu trên lĩnh vưc truyền hình kỹ thuật số hiện tại của VN. Và không phủ nhận là với sự phát triển và tầm ảnh hưởng của mình, VTC cũng đã trở thành “Đài truyền hình đối thủ” của các tên tuổi truyền hình lớn phát theo kỹ thuật analog và cáp như VTV, HTV, BTV... Với tiềm năng và uy tín như vậy, hơn nữa là đơn vị trực thuộc Bộ Thông tin Truyền thông, lẽ ra VTC phải luôn có tiêu chí hoạt động “đúng luật, chấp hành nghiêm chỉnh kỷ cương phép nước”, chứ không phải theo cái kiểu “tiền trảm hậu tấu” tạo một tiền lệ không tốt như vậy trong làng báo chí cả nước. Có thể việc phát sóng “không phép” của VTC chỉ mới ở mức “thể nghiệm” nhưng sai phạm thì vẫn là sai phạm. Cần phải nói rằng: trong tình hình mà ở nhiều bộ, ngành, sở đang than thở là lực lượng thanh tra, kiểm tra vừa yếu lại vừa thiếu, khó phát hiện và chấn chỉnh hết các sai phạm, thì một đơn vị như VTC cố tình vi phạm về mặt nguyên tắc hoạt động như vậy là vi phạm luật pháp không thểc chấp nhận. Nếu đơn vị truyền hình nào, phát thanh nào cũng “phát sóng lách luật” như vậy thì tình hình sẽ ra sao? Ở đây có lẽ cần phải truy nguyên trách nhiệm từ lãnh đạo của VTC, tại sao lại để xảy ra vi phạm như vậy, chứ không chỉ là mức phạt tiền mà mức độ không thấm thía gì đối với nguồn thủ của VTC!
Ở góc độ thứ 2 của vụ việc, cũng cần phải thấy công tác quản lý hệ thống tần số của bộ Thông tin truyền thông đang lỏng lẻo và không phải 1 lần bị các đơn vị “qua mặt” chiếm dụng. Trước VTC thì cũng từng xảy ra vụ việc một đơn vị phát thanh không phép trên một làn sóng FM nhưng không bị phát hiện, chỉ đến khi các thính giả phản ánh về một làn sóng “lạ” thì đơn vị chiếm dụng này mới bị “huýt còi”. Đó cũng là một kiểu “tiền trảm hậu tấu” !. Ai cũng hiểu, hệ thống tần số phát thanh, truyền hình của quốc gia mang ý nghĩa về mặt an ninh rất lớn. Vậy nên, sẽ rất khó hiểu khi mà Cục tần số vô tuyến điện chưa cấp phép sử dụng làn sóng, nhưng các chương trình phát thanh, truyền hình của các đơn vị vi phạm đã có thể phát vô tư (dù là thể nghiệm) thì không biết việc “gác cửa” cho những nguyên tắc về mặt an ninh tần số của chúng ta đang như thế nào, và cũng có thể đặt câu hỏi rằng : biết đâu vẫn còn những chương trình phát thanh, truyền hình không phép vẫn đang phát mà chưa bị phát hiện? và nội dung của những chương trình đó - một khi không bị quản lý - thì ai lường được hậu quả của nó đến đâu?
Từ một vụ việc cho thấy 2 vấn đề mà nhất thiết phải có sự chấn chỉnh nghiêm túc từ cơ quan quản lý nhà nước: thứ nhất là ý thức chấp hành luật pháp trong hoạt động (dù là hoạt động sự nghiệp hay hoạt động kinh doanh) của các đơn vị nhà nước, để mang tính “làm gương”. Là một đơn vị báo chí truyền hình, tuyên truyền cho luật pháp mà lại vi phạm luật pháp thì còn ý nghĩa gì trong mục tiêu hoạt động của mình! Và thứ hai, cần cẩn trọng, chặt chẽ hơn rất nhiều trong việc quản lý theo dõi hệ thống tần số và thiết bị phát sóng vô tuyến điện của các cơ quan chức năng đối với các đơn vị phát thanh, truyền hình và các công ty truyền thông trong tình hình “bùng phát” như hiện nay nhằm ngăn chặn tối đa các hành vi vi phạm, vì nếu không, hậu quả của sơ suất - như đã nói - sẽ rất khó lường!
Hoàng Dũng

