Tin tức
Vấn đề hôm nay: Giá mía nguyên liệu cần sự ổn định
Vụ sản xuất mía đừơng 2009-2010 đã bước qua hơn 2 tháng. Bà con nông dân trồng mía khấp khởi mừng vì gía mía nguyên liệu tăng lên, cao điểm vượt ngưỡng 1 triệu đồng/tấn, giúp ngừơi trồng mía có lãi từ 40 đến 60%.
Tuy vậy, đến nay gía mía nguyên liệu đang giảm xuống, còn gần 900.000 đồng/tấn. Với gía này, bà con nông dân có thể sống được nhưng nếu giảm xúông nhiều hơn nữa, ngừơi trồng mía sẽ không còn vui. Bởi chi phí đầu vào như phân bón, xăng dầu, công lao động... đều tăng gía. Vì vậy, gía mía nguyên liệu cần ổn định, nhằm cho cả ngừơi trồng mía lẫn nhà máy đều có lãi là một trong những vấn đề cần thiết để phát triển ngành mía đừơng bền vững.
Trứơc nhất, cần bảo đảm được chỉ số bình quân gía mía nguyên liệu tương ứng với gía đừơng thành phẩm ở một con số thích hợp. Có thể nói gía thu mua mía nguyên liệu phụ thuộc vào chỉ số chữ đường và tỷ lệ thuận với gía đừơng thành phẩm trên thị trừơng. Cụ thể, tương ứng với gía mía nguyên liệu 1 triệu đồng/tấn cho mía đạt 10 CS chữ đường, giá đường trắng bán buôn tại nhà máy đường sẽ 16.500 đồng/kg, còn gía đường trên thị trừơng từ 18.500-20.000 đồng/kg, cao nhất nhiều năm qua. Một lãnh đạo doanh nghiệp mía đừơng thừa nhận, gía mía nguyên liệu ở mức 800.000 đồng/tấn, tương ứng gía đường bán sỉ 15.500 đồng/kg là nhà máy họat động được. Hoặc tương tự như vậy, năm 2007, khi giá đường từ 9.000 đồng đến 10.000 đồng/kg thì giá mua mía nguyên liệu là từ 450 đến 650 đồng/kg… tức chỉ số bình quân gía mía nguyên liệu tương ứng với gía đừơng thành phẩm theo tỷ lệ là từ 5 % đến 6,5% là phù hợp.
Khi xảy ra sự bất ổn gía mía nguyên liệu, tức chỉ số bình quân gía mía nguyên liệu tương ứng với gía đừơng thành phẩm không tương ứng với nhau sẽ tạo ra hệ lụy. Đó là điệp khúc “ trồng – chặt” và ngược lại. Cụ thể trong mấy năm qua bà con nông dân ở nhiều địa phương như Bến Tre, Trà Vinh, Tây Ninh, Long An.v.v. đã phá bỏ hàng chục ngàn ha mía khi gía mía nguyên liệu rớt còn trên dứơi 200.000 đồng/tấn, còn gia đường 5.000 đồng/kg, lúc này chỉ số tương ứng dứơi 4%. Do giá mía giãm vùng mía nguyên liệu ở đồng bằng sông Cửu Long chỉ còn khoảng 67.000 ha so với hơn 90.000 ha vào lúc cao điểm cho thấy ảnh hửơng rõ rệt của sự bất ổn gía mua mía nguyên liệu trong thời gian.
Để phát triển mía đừơng, vấn đề liên kết sản xuất, hợp đồng tiêu thụ giữa nhà máy chế biến đừơng với bà con nông dân thông qua HTX hoặc tổ hợp tác cần được các doanh nghiệp quan tâm. Ví dụ ở Bến Tre, lần đầu tiên nông dân trồng mía niên vụ mía 2006-2007, được Công ty Mía đường Bến Tre bảo hiểm giá mía tại nhà máy là 300.000 đồng/tấn. Với mức giá này, nông dân sẽ được đảm bảo mức lợi nhuận cao hơn trồng lúa ít nhất 30%. Ngoài ra công ty còn thực hiện chính sách khuyến khích nông dân trồng mía giống mới, năng suất cao. Vào đầu vụ thu hoạch, mía đạt 8,5 chữ đường, giữa vụ 9,5 chữ đường và cuối vụ 10 chữ đường, nông dân còn được hỗ trợ thêm 10.000 đồng/tấn. Nông dân tham gia dự án sẽ được công ty mía đường đầu tư 8 triệu đồng/ha tiền mua giống, phân bón, thuốc trừ sâu. Khi thu hoạch, mỗi ha mía, nông dân bán cho công ty ít nhất 70 tấn theo giá thị trường và được hỗ trợ 50% lãi suất vay ngân hàng. Đây là mô hình có hiệu quả về mặt kinh tế lẫn xã hội, cần được nhân rộng.
Song song với việc liên kết, ký hợp đồng tiêu thụ, các nhà máy cũng phải sòng phẳng trong đánh gía chữ đừơng của mía nguyên liệu để định gía thu mua hợp lý, tránh tình trạng lúc khan hiếm nguyên liệu, thì mía nào cũng đạt chữ đừơng cao nhưng khi dội chợ thì hầu hết mía nguyên liệu đều có chữ đừơng thấp. Hiện nay, vấn đề này các nhà máy đường có thể làm nhanh và chính xác, thời gian phân tích chữ đường kể từ khi lấy mẫu sẽ cho kết quả là sau 2 giờ.
Về phía ngừơi sản xuất, bà con nông dân cần đầu tư giống mía cao sản, nhằm tăng năng suất, cho sản lựơng cao hơn trên cùng một đơn vị diện tích, như vậy hiệu quả kinh tế thu được sẽ cao hơn. Vừa qua, với gía mía nguyên liệu 1 triệu đồng/tấn, mức lợi nhuận của nông dân trồng mía bình quân khoảng 50 triệu đồng/ha. Riêng những hộ đạt năng suất 200 tấn, lợi nhuận lên đến 100 triệu đồng/ha.
Vụ mía đường năm 2009 - 2010, nông dân cả nước trồng khoảng 290.000 ha mía, dự kiến sản xuất được hơn 1,1 triệu tấn đường. Nếu có gía thu mua mía nguyên liệu phù hợp, liên kết với nông dân phát triển vùng nguyên liệu, ngành đừơng có thể đạt 1,4 triệu tấn đường so với kế hoạch năm 2010 là điều không khó.
Nguyễn Thắng