Chính phủ Australia vừa ký hợp đồng quốc phòng lớn nhất từ trước đến nay với Nhật Bản, theo đó nước này sẽ chi 10 tỷ AUD (tương đương 6 tỷ USD) để mua 11 tàu hộ vệ tàng hình lớp Mogami do tập đoàn Mitsubishi Heavy Industries sản xuất.
Thông tin do Bộ trưởng Quốc phòng Australia Richard Marles công bố ngày 5/8, nhấn mạnh đây là thỏa thuận quốc phòng song phương lớn nhất giữa hai nước, đồng thời đánh dấu thương vụ xuất khẩu vũ khí lớn nhất của Nhật Bản kể từ sau Thế chiến II.
“Chúng tôi đưa ra quyết định này dựa trên tiêu chí năng lực tốt nhất cho Australia, và Nhật Bản là đối tác chiến lược rất gần gũi,” ông Marles tuyên bố.
Thỏa thuận là một phần trong kế hoạch hiện đại hóa quy mô lớn của quân đội Australia, đặc biệt là hải quân, trong bối cảnh căng thẳng chiến lược gia tăng tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Canberra đặt mục tiêu tăng số lượng tàu chiến chủ lực từ 11 lên 26 chiếc trong vòng 10 năm tới.
Tàu hộ vệ lớp Mogami là dòng tàu chiến thế hệ mới, có khả năng tàng hình cao và được trang bị 32 ống phóng thẳng đứng có thể triển khai tên lửa hành trình tầm xa Tomahawk.
Bộ trưởng Công nghiệp Quốc phòng Australia Pat Conroy cho biết: “Thỏa thuận này sẽ giúp Hải quân Australia trở nên lớn hơn và nguy hiểm hơn.”
Ba tàu đầu tiên sẽ được đóng tại Nhật Bản, trong khi phần còn lại sẽ do các xưởng đóng tàu tại Tây Australia đảm nhiệm - bước đi được kỳ vọng sẽ thúc đẩy cả năng lực công nghiệp quốc phòng trong nước.
Thỏa thuận còn mang ý nghĩa chiến lược trong bối cảnh mối quan hệ quốc phòng giữa Australia và Nhật Bản ngày càng sâu sắc. Cả hai quốc gia đều là thành viên của nhóm Bộ Tứ (Quad) cùng với Mỹ và Ấn Độ, chia sẻ mối quan tâm chung trước sự gia tăng ảnh hưởng và yêu sách lãnh thổ của Trung Quốc.
Phát ngôn viên chính phủ Nhật Yoshimasa Hayashi cho rằng thương vụ là “bằng chứng về sự tin tưởng vào công nghệ quốc phòng tiên tiến của Nhật” và là bước tiến lớn trong hợp tác an ninh giữa Tokyo và Canberra.
Năm 2023, Nhật Bản đã nới lỏng các quy định xuất khẩu vũ khí để đẩy mạnh hợp tác quốc phòng và mở rộng thị trường ra quốc tế - động thái thể hiện sự chuyển mình đáng kể trong chính sách quốc phòng kể từ sau chiến tranh.
Song song với hợp đồng với Nhật Bản, Australia cũng đang đầu tư mạnh vào chương trình tàu ngầm hạt nhân theo thỏa thuận AUKUS với Mỹ và Anh. Dự án này dự kiến tiêu tốn khoảng 235 tỷ USD trong 30 năm, bao gồm ít nhất ba tàu ngầm lớp Virginia do Mỹ thiết kế.
Chính phủ Australia cho biết sẽ nâng dần chi tiêu quốc phòng lên 2,4% GDP, vượt mục tiêu 2% của NATO nhưng vẫn thấp hơn mức 3,5% mà Mỹ đang đề xuất với các đồng minh.
