Tin tứcDiễn biến này diễn ra chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đạt thỏa thuận kéo dài một năm về nguồn cung đất hiếm một tình huống vừa “hạ nhiệt” căng thẳng, vừa thôi thúc các nền kinh tế lớn rút ngắn rủi ro phụ thuộc.
Theo khuôn khổ liên minh, Anh, Canada, Pháp, Đức, Ý, Nhật Bản và Mỹ sẽ huy động vốn tư nhân, mở rộng khai thác, chế biến và tái chế các khoáng sản quan trọng theo hướng không phụ thuộc vào một nguồn duy nhất, đồng thời hướng tới nguồn cung ổn định, bền vững cho những vật liệu cốt lõi của chuyển đổi số và năng lượng sạch từ nam châm đất hiếm, lithium, niken đến coban.
Bộ trưởng Năng lượng và Tài nguyên Canada Tim Hodgson nhấn mạnh G7 cam kết kiến tạo các chuỗi cung ứng “minh bạch, dân chủ và bền vững”, qua đó khắc phục điểm nghẽn lâu năm là khâu tinh chế tập trung quá mức tại một quốc gia.
Từ châu Âu, Bộ trưởng Kinh tế và Năng lượng Đức Katherina Reiche coi thỏa thuận đất hiếm Mỹ - Trung là “tín hiệu tích cực” nhưng khẳng định Berlin vẫn đối mặt thực tế phụ thuộc cao vào khoáng sản nhập từ Trung Quốc.
Theo bà, thỏa thuận tạm thời không thay đổi mục tiêu chiến lược: G7 tiếp tục đa dạng hóa nguồn cung và mở rộng công suất trong toàn bộ chuỗi giá trị khai thác, luyện tinh, sản xuất linh kiện then chốt để giảm thiểu cú sốc địa chính trị.
Đồng quan điểm, ông Kim Tae Yoon, Giám đốc bộ phận khoáng sản của Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), nhận định cuộc họp G7 ở Toronto là “cơ hội quan trọng để dịch chuyển cán cân quyền lực trên thị trường”.
Theo ông, tập trung tinh chế vào một quốc gia duy nhất không chỉ là rủi ro thương mại mà còn là bất an an ninh quốc gia, nhất là khi chuỗi cung ứng sạch xe điện, điện gió, lưới thông minh phụ thuộc sâu vào vật liệu chiến lược.
Về phía Trung Quốc, Bắc Kinh kêu gọi G7 tuân thủ nguyên tắc kinh tế thị trường, không làm suy yếu trật tự thương mại toàn cầu. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Guo Jiakun khẳng định nước này đã chuẩn hóa và cải thiện hệ thống kiểm soát xuất khẩu phù hợp thông lệ quốc tế hàm ý rằng các biện pháp quản lý đất hiếm là hợp pháp và minh bạch.
