Động thái này diễn ra vào thời điểm "cực kỳ thích hợp," khi Mỹ đang siết chặt các quy định đối với thị thực lao động H-1B, tạo cơ hội cho Bắc Kinh thể hiện mình là một quốc gia chào đón nhân tài và đầu tư nước ngoài.
Thị thực K, sẽ ra mắt vào ngày 1/10, nhắm đến các sinh viên trẻ tốt nghiệp ngành Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học (STEM) nước ngoài.
Điểm hấp dẫn lớn nhất là lời hứa cho phép nhập cảnh, cư trú và làm việc mà không cần lời mời làm việc từ nhà tuyển dụng.
Luật sư di trú Matt Mauntel-Medici nhận định: "Chính sách này rất mạnh mẽ: trong khi Mỹ nâng cao rào cản, Trung Quốc lại hạ thấp chúng", ám chỉ sự tương phản với chính sách gần đây của Mỹ.
Chính quyền tổng thống Donald Trump đầu tháng này cho biết sẽ yêu cầu các công ty trả 100.000 đô la mỗi năm cho thị thực lao động H-1B, loại thị thực được các công ty công nghệ Mỹ sử dụng rộng rãi. Mức phí mới này đang trở thành rào cản lớn.
Michael Feller, chiến lược gia trưởng tại Geopolitical Strategy khẳng định: "Mỹ chắc chắn đã tự bắn vào chân mình về vấn đề thị thực H-1B, và thời điểm này là cực kỳ thích hợp đối với thị thực K của Trung Quốc".
Các quốc gia khác như Hàn Quốc, Đức và New Zealand cũng đang nới lỏng quy định thị thực để thu hút người di cư có tay nghề cao.
Thị thực K được xem là một lựa chọn thay thế hấp dẫn, đặc biệt đối với các chuyên gia STEM từ Ấn Độ – quốc gia hưởng lợi nhiều nhất từ H-1B năm ngoái (chiếm 71% số người được chấp thuận).
Tuy nhiên, cho tới nay, hướng dẫn triển khai thị thực K vẫn mơ hồ khi các yêu cầu của chính phủ Trung Quốc về "tuổi tác, trình độ học vấn và kinh nghiệm làm việc" vẫn chưa rõ ràng.
Ngoài ra, không có thông tin cụ thể về ưu đãi tài chính, hỗ trợ việc làm, thường trú nhân hoặc bảo lãnh gia đình.
Một rào cản khác là hầu hết các công ty công nghệ Trung Quốc sử dụng ngôn ngữ chính là tiếng Quan Thoại, điều này hạn chế cơ hội cho người không nói tiếng Trung.
Theo truyền thống, Trung Quốc tập trung tuyển dụng các nhà khoa học sinh ra tại Trung Quốc ở nước ngoài và người Hoa hải ngoại, sử dụng các ưu đãi lớn như trợ cấp mua nhà và tiền thưởng ký hợp đồng lên tới 5 triệu nhân dân tệ (702.200 đô la).
Với chỉ khoảng 1 triệu người nước ngoài (chưa đến 1% dân số) so với hơn 51 triệu người nhập cư ở Mỹ (15% dân số), Trung Quốc khó có thể thay đổi đáng kể chính sách nhập cư.
Feller kết luận: "Nếu Trung Quốc có thể thu hút được dù chỉ một phần nhỏ nhân tài công nghệ toàn cầu, nước này sẽ có khả năng cạnh tranh tốt hơn trong lĩnh vực công nghệ tiên tiến".


