Nan giải bài toán xử lý chất thải hầm cầu
(VOH) - Trực tiếp có mặt tại khu xử ký chất thải hầm cầu Đa Phước tại xã Đa Phước, Bình Chánh, điều ghi nhận khu được bố trí khoa học và đặc biệt dù đang xử lý loại chất thải “tí nhị” này nhưng gần nhu quanh khu vực chẳng có mùi hôi bốc ra. Đây là máy xử lý bùn hầm cầu tại TP và cả nước do Công ty Xử lý chất thải Hòa Bình làm chủ đầu.
Coi như TP tạm yên tâm về nơi tiếp quản và xử lý bùn hầm cầu. Tuy nhiên cái đáng lo là mặc dù có nhà máy xử lý tốt như vậy nhưng “nguyên liệu” để cung cấp cho nhà máy thì không có. Các xe chở bùn hầm cầu đổ không đúng quy định mà dư luận đã nhiều lần lên án. Ông Lê Tiến Dũng, giám đốc Công ty Hòa Bình cho biết: chỉ riêng tháng 6/2008 đã có khoảng 28 xe đổ bậy. Ông Dũng thừa nhận, ý thức của bộ bộ tài không nhỏ tài xế quá kém. Cứ thấy chổ nào vắng vẻ là đỗ đại suống sông, xuống cống. Theo phòng đoán của Sở Tài nguyên Môi trường, bởi sở này cũng chẳng biết số liệu chính xác, toàn TP có khoảng 130 xe hút hầm cầu. Theo thống kê của Công ty Hòa Bình từ tháng 3 đến tháng 6 không có ngày nào mà lượng xe đến đổ chất thải tại nhà máy vượt mức 50 xe, thậm chí có ngày chỉ có 7 xe đến đổ, vậy thì gần 100 xe còn lại đổ ở đâu nếu chẳng phải là đổ bậy bạ ra môi trường? Mới đây Công ty Hòa Bình phải kêu cứu đến có ngành chức năng vì nếu cứ tiếp tục tình trạng này thì công ty sẽ thất thu vì nhà máy chẳng có cái gì để xử lý.
Dù các quy định xử phạt đã có nhưng nhiều lúc sai phạm diễn ra trước mắt các cơ quan có trách nhiệm chẳng có cách nào xử lý. Hay nói đúng hơn là “bó tay”. Ông Nguyễn Văn Phước, Phó giám đốc Sở Tài nguyên Môi trường cho rằng: những người có chức năng phạt thì không chịu đi, còn người chịu đi thì không có chức năng phạt. Khi phát hiện phải đợi báo cáo thì coi như mọi việc đã xong. Hơn nữa họ đổ cũng coi trước ngó sao xem có ai không thì mới đổ.
Vậy nên giải pháp kiểm tra, kiểm soát gần như phá sản. Trước tình hình này, Công ty Hòa Bình đang sáng kiến ra giải pháp khác. Cụ thể, sau khi đổ chất thải tại nhà máy, Công ty sẽ niêm phong van xả. Nếu các xe tự ý cắt niêm phong thì hợp đồng không có giá trị. Khi đó lực lượng kiểm soát chỉ cần kiểm tra niêm phong, nếu niêm phong bị đứt hoặc không có niêm phong thì tiến hành xử phạt. Song giải pháp này cũng không ổn. Bởi như đã nói ở trên, nhiều khi bắt gặp quả tang còn phạt không được thì gắn niêm phong cũng như không. Ông Trương Trọng Nghĩa, đại biểu Hội đồng nhân dân TP nói:
Còn Công ty Hòa Bình thì không có chức năng phạt. Do vậy nếu công ty chủ động cắt hợp đồng biết đâu chủ xe sẽ “cám ơn” và thoải mái đi xả xuống sông. Xin nói thêm rằng, giữa công ty và các chủ xe ký hợp đồng trên nguyên tắc tự nguyện chứ chưa có chế tài rằng buộc nghiêm khắc nào.
Câu hỏi đặt ra là tại sao các chủ xe lại làm như vậy? Tại TPHCM nhà máy của Công ty Hòa Bình là duy nhất có chức năng xử lý chất thải hầm cầu. Nhưng nó tọa lạc ở xã Đa Phước, Bình Chánh cho nên nếu các chủ xe hút hầm cầu tận Củ Chi, Hóc Môn thì để tiết kiệm chi phí, xả xuống sông, xuống cống là “thượng sách”. Biết là sai, nhưng chắc chắn đó là suy nghĩ của không ít nhà xe. Chúng tôi đặt câu hỏi với một lãnh đạo Sở Tài Nguyên Môi trường rằng, có nên quy hoạch thêm một số khu nữa ở các địa phương khác hay không? Ông này cho biết, mỗi ngày toàn TP thải ra khoảng 200m3 chất thải hầm cầu. Theo thiết kế của nhà máy Đa Phước thì đến năm 2012 khu này mới đầy. Có điều, trong mấy năm trở lại đây hàng chục ngàn căn nhà mới xây chưa có nhu cầu rút hầm cầu, (thông thường khoảng từ 5 đến 10 năm mới rút một lần). Vậy thì một vài năm nữa đến lược những nhà này có nhu cầu rút thì Khu Đa Phước có đủ chứa không? Do đó xây thêm nhiều khu xử lý ở các khu vực khác là cần thiết. Đến lúc đó, xả xuống sông hay xả ở nhà máy chẳng có gì khác biệt thì không ai dại gì xả bậy để bị phạt. Ông Nguyễn Minh Hoàng, Trưởng Ban Kinh tế-Ngân sách-Hội đồng nhân dân thành phố cho rằng:
Trong lúc TP đang chi rất nhiều tiền và tâm trí để khống chế các loại bệnh nguy hiểm do ô nhiễm môi trường gây ra như dịch tả chẳng hạn, thì các xe rút bồn cầu vô tư đổ chất thải hầm cầu rất độc hại ra môi trường sinh thái là việc làm cần phải được chấm dứt ngay. Dự kiến vào tuần tới, Sở Tài nguyên Môi trường sẽ họp với các sở ngành, quận huyện để tìm giải pháp cho vấn đề nay. Lãnh đạo Sở Tài nguyên Môi trường khẳng định sẽ tăng cường xử lý thật nghiêm các trường hợp vi phạm. Đó là biện pháp cần thiết song giải quyết được cái gốc của vấn đề mới hy vọng giập tắt được thoái quen xấu này.
Đình Sang
