Nguy cơ gieo trồng lúa trong thời gian tới

(VOH) - Trước sự kiện giống lúa IR 50404, OM 567, trong đó chủ yếu là IR 50404 rớt giá, khó tiêu thụ, bà con nông dân vùng đồng bằng sông Cửu Long đang có hướng chuyển sang gieo trồng những giống lúa chất lựơng cao với gía bán cao hơn. Tuy nhiên, từ đây có thể xảy ra những mối nguy cơ cho sản xuất lúa trong những vụ tới.

Nguy cơ gieo trồng lúa trong thời gian tới.

(VOH) - Trước sự kiện giống lúa IR 50404, OM 567, trong đó chủ yếu là IR 50404 rớt giá, khó tiêu thụ, bà con nông dân vùng đồng bằng sông Cửu Long đang có hướng chuyển sang gieo trồng những giống lúa chất lựơng cao với gía bán cao hơn. Tuy nhiên, từ đây có thể xảy ra những mối nguy cơ cho sản xuất lúa trong những vụ tới.

Sự chuyển từ thái cực này sang thái cực khác. Lúa giống IR 50404 năng suất cao, sức kháng rầy cao, tuy nhiên chất lựơng gạo không ngon, được bà con nông dân đưa vào sản xuất với tỷ lệ lớn, ở nhiều địa phương chiếm đến 50% diện tích trong vụ lúa Hè Thu vừa qua. Khi gía gạo xuất khẩu cao, với năng suất 6 tấn/ha, gía lúa bán trên 3.000 đồng/kg, bà con nông dân có thể lãi ít nhất 1.000 đồng/kg. Tuy nhiên, do gần đây, tình hình xuất khẩu gạo khó khăn, gía lúa gạo này xúông thấp, khỏang trên dứơi 2.000 đồng/kg, nông dân không có lãi. Hiện tòan vùng, lựơng lúa tồn đọng khá lớn, khỏang 600.000 tấn. Trứơc tình hình này, bà con nông dân đã và đang chọn những giống lúa khác như Jasmine, OM4900, OM 6162, OMCS 2000.v.v. để gieo trồng. Các giống lúa này có tính kháng rầy trung bình, gạo ngon hơn và gía thu mua lúa cũng cao hơn so với giống lúa IR 50404. Xung quanh những khuyến cáo cơ cấu giống lúa hiện nay ở từng địa phương, ông Trần Quang Cửi, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Kiên Giang, cho biết:

Tương tự, ông Nguyễn Văn Dương, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Đồng Tháp cũng nêu vấn đề:

Còn ông Phạm Văn Quỳnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Tp Cần Thơ thì cho rằng:

Ở một vùng, với diện tích gieo trồng một lọai giống lúa, ví dụ như Jasmin, Khawdak Mali sẽ giúp sản xuất tập trung, đại trà, tạo ra lựơng lúa hàng hóa lớn. Tuy nhiên, khi sản xuất như vậy sẽ gây nên tình trạng thiếu lúa giống. Bà con nông dân có thể mua phải lúa giống chưa được xác nhận, trôi nổi, kém chất lựơng hoặc giống đã thóai hóa. Bên cạnh đó, nguy cơ dịch bệnh như rầy nâu, vàng lùn lùn xoắn lá, sâu cúôn lá.v.v. phát sinh cũng lớn hơn. Khi dịch bệnh phát sinh, phải sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật, nguy cơ ô nhiễm môi trừơng nặng nề hơn. Hoặc do năng suất, chất lựơng lúa cũng giảm theo làm ngừơi trồng lúa bị giảm thu nhập. Theo Tiến sĩ Lê Văn Bảnh, Viện trửơng Viện lúa đồng bằng sông Cửu Long, nông dân không nên chạy theo xu hứơng mở rộng diện tích trồng lúa thơm như Khawdak Mali, Jasmine.v.v. trong thời điểm này, vì phải tính đến yếu tố năng suất lúa thơm thấp hơn các giống lúa hiện có, cao nhất chỉ đạt gần 6 tấn/ha/vụ. Thêm vào đó, giống lúa thơm thừơng dễ nhiễm sâu bệnh hơn, nhất là với bệnh vàng lùn lùn xoắn lá. Mặt khác, cây lúa thơm chỉ thích nghi và cho mùi thơm khi được trồng tại một số vùng đất ven biển, vùng có ngùôn nước lợ, nếu đem trồng ở vùng đất Cần Thơ thì chất lượng gạo sẽ kém, gạo không ngon.

Theo một số cơ quan khuyến nông, hiện nay ngành nông nghiệp địa phương đã khuyến cáo bà con gieo trồng các giống lúa cho gạo ngon hơn, bán giá cao hơn theo những tỷ lệ khác nhau. Đây là một biện pháp để hạn chế dịch bệnh lúa phát sinh và phát triển. Trừơng hợp nếu có dịch bệnh lúa xảy ra thì mức độ thiệt hại cho từng giống lúa cũng khác nhau và đa số bà con nông dân vẫn có thể có một vụ thu họach lúa tốt hơn. Tuy nhiên, ở nhiều địa phương, bà con nông dân vẫn phớt lờ các khuyến cáo này và thừơng sản xuất chạy theo những giống lúa cao gía. Không chỉ ”được mùa mất gía” mà việc chạy theo bất kỳ một giống lúa, cây trồng hoặc vật nuôi nào có gía cao, sau một chu kỳ sản xuất, khi nguồn cung tăng lên thì gía sẽ rớt xúông là chuyện đã từng xảy ra. Như vậy, từ vụ Đông Xuân sớm trở đi, chính bà con nông dân cần theo dõi những hứơng dẫn của cơ quan chức năng trong chọn giống lúa, mùa vụ, lịch gieo trồng và thảo luận với nhau để tự quyết định là nên gieo trồng giống lúa nào cho phù hợp với điều kiện đất đai, việc tưới tiêu nứơc và năng lực sản xuất của mình./.

Nguyễn Thắng