Tin tứcThật vậy thời gian qua việc xuất khẩu nông sản của VN luôn gặp khó và bất lợi khi vào các thị trường khó tính như Mỹ, Nhật Bản hoặc EU. Nguyên nhân xuất phát bên cạnh sự khách quan là việc bảo vệ hàng nông sản nội địa của các nước nhập khẩu thì vấn đề sản xuất theo các chứng chỉ thực hành nông nghiệp tốt (GAP) vẫn còn khiêm tốn đối với nông sản VN.
Nếu như trên trái cây và những mặt hàng thực phẩm như rau, gạo, yêu cầu về chất lượng để thị trường tiêu dùng thế giới chấp nhận phần lớn căn cứ vào tiêu chuẩn GAP thì những loại nông sản gồm cà phê, ca cao, và chè lại thường sử dụng chứng chỉ UTZ. Đây là chương trình chứng nhận các sản phẩm nông nghiệp có trách nhiệm, không những đảm bảo về chất lượng mà còn đảm bảo cả về mặt môi trường, kinh tế và xã hội. Nói rõ hơn về chương trình UTZ trên nông sản VN, ông Lê Quang Bình- PGĐ Công ty Cafe Control chi nhánh Đắc Lắc cho biết:
Theo thống kê của ngành nông nghiệp, tổng diện tích ca cao cả nước đến hết năm 2010 đạt gần 17.000 hecta, tăng 3.580 hecta so với năm 2009. Trong đó, có khoảng 2.100 hecta ca cao trồng thuần, số còn lại là trồng xen với một số cây công nghiệp khác như dừa, điều, cà phê. Song điều đáng lo ngại là nhiều nơi năng suất bình quân còn chưa cao, khoảng 1,5 tấn hạt khô/hecta/năm, hiệu quả kinh tế còn thấp nên người nông dân còn chưa mặn mà. Tuy nhiên, với việc thực hiện theo chương trình UTZ, bên cạnh việc thúc đẩy năng suất vượt 2 tấn/hecta, mỗi hộ còn được các công ty thu mua ca cao thưởng từ 80 đến 100 USD cho 1 tấn hạt khô, cộng với ca cao là cây trồng đỡ tốn công lao động nên càng giúp người trồng ca cao vững tin hơn. Nông dân Nguyễn Văn Đức nhà ở xã Sông Xoài, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu trồng gần 1 hecta ca cao UTZ bộc bạch:
Theo ông Chánh Trương – Trưởng Đại diện Tập đoàn Cargill tại VN, chương trình UTZ cho ca cao ở nước ta bắt đầu từ tháng 07/2010, với 5 đơn vị sản xuất đầu tiên đăng ký thực hiện; đến nay đã có 3 đơn vị nhận được chứng nhận. Đó là Công ty Cà phê-Ca cao Đức Lập (Đắk Nông), Công ty cà phê - ca cao Tháng Mười (Đăk Lăk) và Công ty ca cao Thành Đạt (Bà Rịa-Vũng Tàu). Hai đơn vị còn lại sẽ nhận chứng nhận UTZ trong tháng 2 và tháng 3 năm 2011 là Công ty cà phê - ca cao Krông Ana (Đắc Lắc) và Hợp tác xã Ca cao Chợ Gạo (Tiền Giang). Bên cạnh đó, đã có thêm 4 đơn vị đang làm thủ tục để được sản xuất UTZ là công ty Ca cao A1, Buôn Hồ, Cao nguyên xanh và Thành Hưng Thịnh. Dự kiến VN sẽ có trên 700 tấn ca cao UTZ trong năm 2011.
Ông Nguyễn Văn Hòa – Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt cho hay, ngành hàng ca cao là một ngành hàng mới ở VN, nên diện tích và sản lượng hiện còn thấp với trên 3.000 tấn ca cao làm ra. Trong thời gian tới, định hướng của ca cao VN sẽ phát triển từ 60.000 đến 80.000 hecta với sản lượng khoảng 100.000 tấn, trong đó không quá chú trọng mở rộng diện tích mà tập trung vào chất lượng. Do vậy việc ngành hàng ca cao VN dù còn non trẻ nhưng đã sớm làm theo hướng nâng cao chất lượng là điều đáng mừng. Nhận xét về sự kiện ghi nhận lô hàng 70 tấn ca cao đầu tiên của VN đạt chứng chỉ UTZ, ông Nguyễn Văn Hòa nói:
Có một điều dễ thấy là hiện nay nếu những ngành hàng mới không sớm định hình được hướng đi tập trung nâng cao chất lượng sẽ khó lòng phát triển ổn định. Vì sau một thời gian khi thu nhập từ canh tác ca cao đem lại nhiều lợi nhuận cho nông dân, khi ấy diện tích ca cao phát triển vượt quy hoạch sẽ khó lòng hướng người dân đi theo con đường sản xuất có chất lượng. Thế nên ngành chức năng cùng các tỉnh có điều kiện thuận lợi để phát triển diện tích ca cao ngay lúc này cần thúc đẩy và khuyến khích người trồng ca cao làm theo chương trình UTZ. Bởi chỉ có như vậy, ngành hàng ca cao VN mới tìm được sự phát triển ổn định và bền vững.