Tin tứcHiện có đến 75% doanh nghiệp (DN) vẫn phụ thuộc vào nguồn vốn vay từ ngân hàng nhưng đến nay chỉ có 1/3 trong số này tiếp cận được nguồn vốn, thậm chí cả những lĩnh vực ưu đãi cũng khó tiếp cận, hạn mức tín dụng của các ngân hàng đang giữ nguyên hoặc giảm với doanh nghiệp, trong khi đó giá nguyên liệu đầu vào liên tục tăng cao do lạm phát. Phóng viên Hà An đã có cuộc trao đổi với Tiến sĩ Lê Thẩm Dương - Trưởng khoa Quản trị kinh doanh, Trường đại học Ngân hàng TP.HCM về những giải pháp giúp doanh nghiệp vượt qua khó khăn và lộ trình thực hiện Nghị quyết 11 của Chính phủ.
 |
| iến sĩ Lê Thẩm Dương - Trưởng khoa Quản trị kinh doanh, Trường đại học Ngân hàng TP.HCM. |
PV: Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về tình hình của các doanh nghiệp Việt Nam trong 6 tháng đầu năm?
Tiến sĩ Lê Thẩm Dương: Đến giờ này tôi nhận thấy các DN gặp rất nhiều những cái khó, thứ nhất là khó vay. Đến ngày hôm nay 75% vốn vay của các DN phụ thuộc ngân hàng. Cầu quá lớn nhưng hạn mức tín dụng vẫn giữ nguyên, thậm chí đang giảm. Thứ hai là lãi suất quá cao. Thứ ba là giá chi phí đầu vào cao. Thứ tư là thị trường tiêu thụ của chúng ta khó, biểu hiện ở 2 tín hiệu sau: một là tồn kho quốc gia tăng cao, đến 14,6% so với năm 2010, hai là tổng doanh số bán lẻ tốc độ tăng rất chậm, khoảng 7,5%. Khó thứ năm là giải quyết công ăn việc làm của các DN vừa và nhỏ, các làng nghề rất khó. Trong giải quyết khủng hoảng, ở các nước có thể vứt hết mọi thứ, kể cả thương hiệu nhưng bằng mọi giá anh phải giữ được người, người trong công ty và khách hàng. Cái nữa mà DN bị vướng, đặc biệt là các DN xuất khẩu, đấy là hàng rào kỹ thuật các nước họ làm rất mạnh mẽ. Ngăn bằng thuế thì không được vì vi phạm WTO, còn trong nước thì ba con dùng khoảng 60% thu nhập cho lương thực-thực phẩm, sức mua còn 40% họ phải mua cái thiết yếu. Khó khăn thứ 7 tôi ghi nhận thực tế từ thị trường, DNVN từ nay đến cuối năm, thậm chỉ cả giữa năm và sang năm nữa vẫn chịu một rủi ro hệ thống gồm: rủi ro về môi trường thế giới, rủi ro về chính sách của nhà nước cứ thay đổi liên tục, rủi ro hệ thống liên quan đến năng lực giải quyết bội chi, nhập siêu, dự trữ ngoại tệ. Các yếu tố vi mô cũng không giải quyết được. Nhưng rất mừng là đầu tháng 6, chính phủ đã họp và chấp nhận giảm GDP từ 7,5% xuống 6%. Điều đó có nghĩa là chúng ta chấp nhận thay đổi lộ trình một tí.
PV: Từ những thực tế đó, ông có lời khuyên gì cho DN để vượt qua giai đoạn hiện nay?
Tiến sĩ Lê Thẩm Dương: Ở góc độ của mình tôi cho rằng, chính các DN nên tái cấu trúc, điển hình là tái cấu trúc về chủ sở hữu, chấp nhận sát nhập, liên kết, liên doanh; thứ 2 là tập trung vào yếu tố con người; thứ 3 chính là việc tập trung vào phương châm cho quá trình hành động của mình. Phải mạnh và quyết đoán; ưu tiên cho con người và khách hàng; người lãnh đạo luôn luôn trực chiến, đối phó với tình hình thông qua giao tiếp. Giao tiếp ở đây nên thông qua phương tiện truyền thông.
PV: Thưa TS, sau gần 4 tháng thực hiện NQ 11, thị trường ngoại tệ, lãi suất, CPI đã có những chuyển biến tích cực nhưng nhìn chung đa phần các DN vẫn còn trong tình trạng loay hoay, khát vốn, ông có đánh giá như thế nào về lộ trình thực hiện NQ11?
Tiến sĩ Lê Thẩm Dương: Kích cầu 2008 là tâm điểm của cứu trợ cho 2008 mà NQ11 là tâm điểm cho việc cứu trợ 2011. Thực hiện NQ11 từ nay đến cuối năm phụ thuộc hoàn toàn vào 2 yếu tố. Đầu tiên và quan trọng nhất là nỗ lực của các giải pháp thực hiện ở các khâu như tính kiên quyết, tính đồng bộ, tính chiến thuật. Đối với NQ 11, đứng ở góc độ vĩ mô của nhà nước, tôi nghĩ nên có mấy vấn đề như sau: tăng trưởng tin dụng không quá 20%, điều này tôi hoàn toàn đồng ý. Thế nhưng 20% lại có 2 vấn đề khác. Một là chất lượng tăng mới là yếu tố quan trọng; hai là 20% thì nên gắn dòng tiền đó cho các DN cần ưu tiên, các DN có dự án tốt, cố gắng để phần của tập đoàn nhà nước ở mức độ ít thôi. Điều nữa là tín dụng cho các lĩnh vực phi sản xuất, như bất động sản cần phải phân loại và ghi nhận nhưng đừng giao chỉ tiêu đồng đều cho các ngân hàng nếu không sẽ không giải quyết được. Thứ 3 là việc cắt giảm đầu tư công cần phải kiên quyết. Thứ 4 là tái cấu trúc hệ thống NH. Một số NH hiện nay có năng lực không đảm bảo thế tại sao mình không dám sát nhập lại để nó đủ năng lực... Việc tiếp theo là cải cách DNNN là nội dung của NQ11. Tât cả cùng làm thì hiệu quả mới cao được vì lạm phát giảm xuống là lãi suất cũng giảm xuống, khi đó các DN sẽ hết kêu ngay.
PV: Cảm ơn TS đã dành cho chúng tôi cuộc trò chuyện này!
Mời quý vị nghe lại băng ghi âm.