Ông Khương Văn Mười – Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TP.HCM: Cần ban hành Luật nghề nghiệp để thúc đẩy hoạt động kiến trúc

(VOH) - Với tình hình khó khăn chung về kinh tế trong năm 2013, nhiều hoạt động văn học nghệ thuật của thành phố cũng đã bị ảnh hưởng và có dấu hiệu “sa sút” phong độ. Một trong số đó có thể kể đến là hoạt động của giới kiến trúc TPHCM. Nhiều chương trình đã đề ra trong năm ở Hội Kiến trúc sư Thành phố đã không thể thực hiện được theo kế hoạch như: Triển lãm Kiến trúc Việt Nam năm 2013, Giải thưởng Kiến trúc TPHCM, Hội thảo Quốc tế về Kiến trúc, Hội thao truyền thống... Tuy nhiên, vượt qua những khó khăn khách quan, hoạt động kiến trúc thành phố trong năm qua cũng có nhiều điểm sáng.

Phóng viên Đài đã có cuộc trao đổi với ông Khương Văn Mười – Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TP.HCM.

* Thưa ông, ông đánh giá như thế nào hoạt động của Hội Kiến trúc sư Thành phố trong năm qua?

Ông Khương Văn Mười – Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TP.HCM. Ảnh: NCĐT

- Ông Khương Văn Mười: Trong năm qua thì có thể nói là hoạt động gần như là thấp nhất trong nhiệm kỳ của tôi, ngay cả triển lãm Việt ART mà chúng tôi làm 3 - 4 năm rồi mà năm ngoái là phải ngưng bởi vì khả năng tài chính của chúng tôi không cho phép nữa, quy mô cũng càng ngày càng nhỏ là do kinh tế “đóng băng” cho nên các tập đoàn không giới thiệu sản phẩm nữa cho nên phải ngưng. Có thể năm nay hoặc năm tới, chúng tôi sẽ xem xét và cố gắng để phục hồi lại.

* Trong bối cảnh khó khăn kinh tế chung như vậy thì hoạt động kiến trúc của chúng ta đã có những nỗ lực và thành tựu tiêu biểu nào?

- Ông Khương Văn Mười: Trong năm 2013, chúng tôi luôn luôn là cơ quan tham mưu cho các Sở, Ban ngành và Lãnh đạo Thành phố trong tất cả những công việc và chúng tôi đã hoàn thành nhiệm vụ rất tốt. Đây là điểm nổi bật nhất của vai trò Hội Kiến trúc sư TPHCM. Ngoài ra cũng có công trình quy hoạch công viên đặt tượng Bác Hồ trước UBND Thành phố, đây là công trình mà chúng tôi xem là trọng tâm, quan trọng nhất mà Hội được Lãnh đạo Thành phố, Thành ủy, UBND giao trách nhiệm thực hiện quy hoạch, theo dõi và đóng góp ý kiến để làm sao chúng ta có một công trình đẹp nhất, cho nên đối với công trình này chúng tôi không được phép chậm và không được làm sai; về tiến độ thì khoảng tháng 3/2015 là sẽ hoàn thành để nhân kỷ niệm 40 năm ngày giải phóng TPHCM thì chúng ta sẽ có tượng Bác mới. Về công tác nghiên cứu, thứ nhất là nghiên cứu đặt hàng là các cơ quan đặt hàng cho kiến trúc sư, ngoài ra còn có một số nghiên cứu nằm trong phạm vi là những bài tham luận trong hội nghị, tổ chức các đề tài nghiên cứu phục vụ cho thành phố, mỗi năm chúng tôi đều tổ chức 1-2 lần để nghiên cứu lấy số liệu, năm ngoái chúng tôi đã làm kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè, các hệ thống cầu, các khu phố cổ và hiện giờ chúng tôi cũng đang đi tìm đề tài. Về giải thưởng thì trong nước chúng tôi có một loạt giải thưởng quốc gia, ở Thành phố này cũng được mười mấy giải thưởng, mà trong giải thưởng này có một thể loại mà xu thế thế giới đang hướng tới là kiến trúc xanh và quy hoạch phát triển bền vững, khắp khu vực và thế giới thì chúng tôi cũng đã có giải và gần như năm nào cũng có giải. Có thể nói rằng đây là một niềm vinh hạnh để chứng minh rằng người kiến trúc sư của Việt Nam chúng ta cũng có vị thế trên khu vực châu Á và quốc tế.

* Vậy theo ông, đâu là thuận lợi và đâu là khó khăn thách thức của hoạt động kiến trúc Thành phố chúng ta hiện nay?

- Ông Khương Văn Mười: Hội Kiến trúc sư TPHCM là một hội được Thành ủy, Ủy ban và các Sở, Ban ngành đều rất trân trọng. Các Sở, Ban ngành khi có lĩnh vực liên quan của họ, họ đều mời chúng tôi tham dự để phản biện. Ủy ban và Thành ủy gần như đều giao trách nhiệm cho chúng tôi để đóng góp những ý kiến chuyên môn cho các vị trước khi các vị ra quyết sách. Đương nhiên chúng tôi rất cực nhưng cái cực đó là niềm hạnh phúc của chúng tôi. Đó là cái thuận lợi. Còn cái bất lợi trong hoạt động nghề nghiệp là tất cả các quốc gia đều có đều có luật nghề nghiệp, có kiến trúc sư đoàn, chỉ có Việt Nam và Trung Quốc chưa có, cho nên khi hội nhập thì “sân chơi” không bình đẳng, họ có luật và họ bảo vệ quyền lợi của họ, còn mình thì không có. Thưc sự khi mà có luật này thì chúng tôi bị ràng buộc hơn, nhưng mà nó sẽ là sân chơi bình đẳng cho kiến trúc sư trong nước và kiến trúc sư thế giới. Hiện giờ, nước ngoài người ta vô Việt Nam được mà Việt Nam không ra nước ngoài được, mà Việt Nam ra nước ngoài toàn là đi làm thuê chứ không làm chủ được thành ra sự hội nhập chưa xuyên suốt lắm. Nếu có luật thì tôi nghĩ rằng hoạt động của giới kiến trúc sư sẽ thuận lợi hơn và có một sân chơi rõ ràng hơn.

* Còn đối với công tác lý luận phê bình - một công tác tương đối còn hạn chế của lĩnh vực văn học nghệ thuật nói chung thì trong năm qua chúng ta đã có dấu hiệu khởi sắc nào chưa?

- Ông Khương Văn Mười: Về công tác lý luận phê bình thì có thể đây là một mặt yếu, thực sự rất là khó khăn. Chúng tôi đã tổ chức thành Ban lý luận phê bình của hội Việt Nam, hội địa phương. Chúng tôi thể hiện qua các bài báo và tham gia hội đồng lý luận phê bình để chấm chọn giải. Các công trình về lý luận phê bình thì chúng tôi cũng có phát triển những buổi họp, hội nghị phân tích cũng như vai trò phản biện xã hội là chúng tôi phân tích những công trình này được và không được gì. Do đó, vai trò lý luận phê bình thể hiện trong hội đồng nhiều nhất. Nhưng mà nói về kiến trúc thì chúng tôi không thực hiện được chuyện đó bởi vì nó phải có một quá trình, vì đây là tác phẩm cụ thể và phải cần có thời gian.

* Với những thành tựu và những khó khăn thách thức như vậy thì Hội chúng ta sẽ có những hoạt động và hướng đi cụ thể như thế nào trong năm 2014?

- Ông Khương Văn Mười: Đối với năm 2014 thì thứ nhất vai trò của Hội vẫn là tập hợp đoàn kết, thứ hai là đẩy mạnh hoạt động chuyên môn lên, tập trung đào tạo thế hệ trẻ. Những nhiệm vụ đang làm là Hội tham gia vào trong Hội đồng làm tượng đài Thống Nhất, trước kia chúng ta đã có nhiều kế hoạch rồi nhưng mà đều không hình thành được vì lý do không gian không đủ, gặp nhiều khó khăn về quy hoạch. Ngoài ra thì thành viên hội đồng tham gia quy hoạch hệ thống tượng đài Thành phố, tham gia hội đồng trong Nhà Văn hóa Thanh Niên, Cung Văn hóa Lao Động, Trung Tâm Thể dục Thể thao Phan Đình Phùng, Nhà hát Giao hưởng,...Nói chung là các đồ án quan trọng đều tham gia hội đồng hết.

* Xin cám ơn ông!