Bữa ăn bệnh lý chưa được quan tâm đúng mức
(VOH) - Với người bệnh, bữa ăn rất quan trọng, ngoài việc giúp bệnh nhân đủ sức khoẻ để chống lại bệnh tật thì một bữa ăn đúng, đủ cho từng loại bệnh còn giúp cho việc hấp thu thuốc chữa bệnh tốt hơn. Người mắc các bệnh như tiểu đường, mỡ máu nếu ăn tuỳ tiện thì sẽ bị bệnh nặng thêm. Tuy nhiên, hiện nay bữa ăn dành cho bệnh nhân đang trong quá trình điều trị tại bệnh viện chưa được quan tâm đúng mức.
Ông bà có câu “đói ăn rau đau uống thuốc”,
thế nhưng người bệnh không chỉ có thuốc mà bữa ăn cũng góp phần quan trọng trong
công tác điều trị bệnh. Trong nhiều
trường hợp ăn đúng ăn đủ không chỉ làm tăng hiệu quả điều trị mà còn giảm nguy
cơ tái phát.. Ở các nước phát triển, ăn uống là một phần của phác đồ điều trị,
bệnh nhân phải ăn theo thực đơn do bác sĩ chỉ định. Tuy nhiên, các bệnh viện của
ta hiện nay, việc ăn uống của bệnh nhân rất bữa bãi, không tuân theo một nguyên
tắc nào. Trước cổng bệnh viện Ung bướu và bệnh viện nhân dân Gia Định có khá
nhiều quán cơm bình dân, cháo trắng, cháo thịt bày bán khá mất vệ sinh và không
biết giá trị dinh dưỡng đến đâu. Theo quan sát của chúng tôi, rất nhiều người
nhà bệnh nhân thường mua loai thức ăn này cho bệnh nhân dùng trong những ngày
lưu trú tại bênh viện cho người thân ăn là xong, nhiều nhất là các bệnh nhân ở
tỉnh. Một số bệnh nhân thì được người nhà nấu mang vào. Các bệnh viện hiện nay
đều có căn tin phục vụ cơm trưa, chiều, tối, ngoài ra còn có cháo trắng, cháo
thịt. Thực chất những món ăn này chỉ phục vụ cho người lành. Tiến sĩ Nguyễn Thị
Minh Kiều, chủ tịch Hội dinh dưỡng TPHCM bày tỏ ý kiến:
Theo bà Kiều, một bữa ăn cho bệnh nhân phải thoả mãn hai yếu tố, đảm bảo vệ sinh
an toàn thực phẩm và dinh dưỡng đáp ứng điều trị. Thực phẩm phải được bỏ lên cân
từng món trước khi chế biến. Sau chế biến còn phải cân lại lượng thức ăn chính
một lần nữa. Phức tạp là thế nhưng dường như không mấy ai quan tâm cả bệnh nhân
lẫn bác sỹ, trong khi phần lớn căn tin bệnh viện không thể nào đảm đương được
bữa ăn dành cho bệnh nhân một cách đúng nghĩa, chủ yếu phục vụ số đông. Bản thân
người bệnh cũng chỉ tự kiêng cữ chung chung, bác Nguyễn Thị Biết, bị bệnh tiểu
đường đã nhiều năm nay nhà ở quận Bình Thạnh nói:
Khoảng một năm nay, ngân hàng thế giới đã cấp kinh phí để Cục an toàn vệ sinh
thực phẩm và Hội dinh dưỡng TPHCM cho ra mô hình điểm cung cấp suất ăn công
nghiệp cho người bệnh. Thực đơn cho từng bệnh nhân tim mạch, tiểu đường, cao
huyết áp được nghiên cứu rất kỹ lưỡng, chi tiết. Hiện chương trình này đã được
Hội dinh dưỡng TPHCM đã bắt tay được với công ty cổ phần 4H, các suất ăn bệnh lý
được cung cấp tại một số bệnh viện như Nguyễn Trãi, bệnh viện Quận 10, bệnh viện
Bình Thạnh và bệnh viện Tai Mũi Họng. Nhưng qua tìm hiểu, hiện tại mỗi ngày công
ty 4H chỉ bán được khoảng vài chục suất mỗi ngày với giá tiền khoảng 12.000 đồng
đến 18.000 đồng một suất thu không đủ bù chi. Ông Phạm Tấn Tài, giám đốc công ty
cổ phần 4H cho biết:
Để có thể duy trì được nguồn thu cho công ty, trả lương cho đội ngũ phục vụ thì
công ty phải chấp nhận thầu luôn căn tin của các bệnh viện. Khi được đặt vấn đề
cung cấp suất ăn bệnh lý, bệnh viện nào cũng muốn công ty phải ôm luôn cả căn
tin. Theo ông Tài, lo bữa ăn cho người lành đã vất vả nói chi đến thực đơn bệnh
lý. Do bị buộc phải thầu luôn căntin cùng với những hạn chế về tài chính khiến
công ty không thể tuyển được những người có am hiểu về các nguyên tắc an toàn về
vệ sinh sinh thực phẩm. Đây cũng là một hạn chế lớn của rất nhiều căn tin bệnh
viện hiện nay nếu muốn thực hiện việc cung cấp suất ăn bệnh lý. Hơn nữa, dù giá
thành một bữa ăn hiện nay từ 12.000 đồng - 18.000 đồng được xem là vừa phải
nhưng nhiều bệnh nhân cũng tỏ ra không hào hứng. Như ý kiến của bác Nguyễn Thị
Biết, nếu phải cân từng lượng thực ăn để nấu cho đúng thì quá phức tạp, còn đặt
hàng mỗi ngày 2 phần thì chắc chẳng công ty nào mang tới. Còn theo ông Tài, qua
thăm dò, một số bệnh nhân cho rằng, giá tiền bữa ăn như vậy cũng là khá cao,
nhất là với những bệnh nhân nghèo, chỉ ăn đại cho qua bữa dù biết mình đang bị
bệnh. Điều này cũng phù hợp với những gì mà vị bác sĩ dưới đây chia sẻ lý do tại
sao rất ít bác sĩ tư vấn cho bệnh nhân ăn đúng cách để đáp ứng điều trị. Ông
nói:
Theo bà Nguyễn Thị Minh Kiều thì để bữa ăn bệnh lý trở nên chuyên nghiệp thì:
Thạc sĩ Phạm Đức Mục, phó cục trưởng cục quản lý khám chữa bệnh Bộ y tế cho
biết, cách đây 20 năm tất cả các bệnh viện đều có khoa dinh dưỡng, bệnh nhân ăn
theo chế độ điều trị này, về sau, dịch vụ ăn uống tư nhân phát triển thì Khoa
dinh dưỡng cũng bị giải thể theo, người bệnh tùy theo điều kiện kinh tế và hoàn
cảnh của của mình mà tự cân đối bữa ăn của mình và thường không theo một nguyên
tắc nào, ảnh hưởng đếnn quá trình điều trị và phục hồi. Do đó, thời gian tới các
khoa dinh dưỡng sẽ phải được khôi phục lại đáp ứng yêu cầu dinh dưỡng cho từng
loại bệnh. Thạc sĩ Phạm Đức Mục khẳng định:
Có thể nói, khôi phục lại khoa dinh dưỡng đang là chủ trương lớn của ngành Y tế.
Tuy nhiên qua những gì chúng tôi tìm hiểu thì việc triển khai không hề đơn giản
chút nào. Nếu chỉ mở cho có và phó mặc cho nó hoạt động cầm chừng hoặc ra sao
thì ra sớm muộn gì khoa dinh dưỡng cũng sẽ lại bị "khai tử" như trước đó./.
Thanh Xuân
