Mưa bão đầu mùa vượt mọi kỷ lục trong 70 năm

VOH - Trận mưa lũ do hoàn lưu bão số 1 (Wutip) đang được giới chuyên gia đánh giá là một hiện tượng thời tiết cực đoan hiếm gặp trong lịch sử khí tượng thủy văn miền Trung.

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đây là lần đầu tiên sau hơn 40 năm, Biển Đông ghi nhận cơn bão đầu mùa xuất hiện trong tháng 6, với mức độ ảnh hưởng nghiêm trọng dù không trực tiếp đổ bộ vào đất liền.

Tâm bão Wutip không đi thẳng vào Trung Bộ, nhưng hoàn lưu của nó đã gây mưa đặc biệt lớn cho khu vực từ nam Hà Tĩnh đến Quảng Nam. Trong 3 ngày từ 11 đến 13/6, lượng mưa phổ biến trong khoảng 250 - 550mm, nhiều nơi vượt 800mm. Đặc biệt, trạm Bạch Mã (Thừa Thiên Huế) ghi nhận lượng mưa 1.203mm – mức cao nhất từng có trong lịch sử tháng 6 tại khu vực, phá vỡ kỷ lục cũ là 410mm/ngày tại Nam Đông năm 1983.

Mua lu thang 5 2025
Ảnh minh hoạ 

Chưa dừng lại ở đó, có tới 32 trạm khí tượng ghi nhận lượng mưa trong 6 giờ vượt 200mm, cá biệt trạm Lộc Trì (Huế) đo được 319,4mm trong 6 giờ – mức được xem là cực đoan, bất thường trong chuỗi số liệu nhiều thập niên qua.

Mưa lớn kéo theo một đợt lũ sớm, mạnh và hiếm thấy trên hệ thống sông miền Trung. Từ ngày 11 đến 14/6, lũ lớn xuất hiện tại các sông Kiến Giang, Thạch Hãn, Bồ, Vu Gia với đỉnh lũ được xác định là cao nhất trong vòng 30 năm trở lại đây ở thời điểm này trong năm.

Theo Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), tính đến hết ngày 16/6, mưa bão số 1 đã khiến 7 người thiệt mạng, 1 người bị thương, 99 căn nhà bị sập hoặc hư hỏng nặng. Thiệt hại về nông nghiệp cũng rất nghiêm trọng với hơn 33.900 ha lúa, hoa màu ở các tỉnh Thừa Thiên Huế, Quảng Trị, Quảng Bình bị ngập úng. Ngoài ra, khoảng 2.341 ha nuôi trồng thủy sản bị thiệt hại, 8 tàu cá bị chìm hoặc hư hỏng do sóng lớn.

Đáng lưu ý, hiện tượng mưa lũ cực đoan ngay đầu mùa mưa báo hiệu những diễn biến khó lường của thời tiết năm nay. Trung tâm khí tượng nhận định, từ nay đến hết năm 2025, Biển Đông có khả năng xuất hiện từ 11 – 13 cơn bão hoặc áp thấp nhiệt đới, trong đó có 5 – 6 cơn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam – mức trung bình so với nhiều năm, nhưng cường độ và thời điểm xuất hiện có thể thay đổi bất thường.

Các chuyên gia cũng cảnh báo hiện tượng dịch chuyển thời vụ và xu hướng mưa lũ ngày càng khó dự đoán là một trong những dấu hiệu rõ nét của biến đổi khí hậu. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc hoàn thiện hệ thống cảnh báo sớm, nâng cao năng lực ứng phó tại chỗ và đầu tư dài hạn cho hạ tầng phòng chống thiên tai tại các địa phương miền Trung – khu vực thường xuyên hứng chịu thiên tai.