Như một lời khẳng định, Phó Chủ tịch thường trực UBND TP Nguyễn Thành Tài, tại hội nghị Tổng kết công tác xóa đói giảm nghèo TP năm 2009 đã dẫn lời Đại tướng Mai Chí Thọ:
Tính đến cuối năm 2008, Chương trình đã trải qua 2 giai đoạn từ 1992-2003 và 2004-2009, với 6 lần điều chỉnh nâng mức chuẩn nghèo cho phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của TP. Vào dịp kỷ niệm 20 năm Ngày giải phóng 30/4/1995, TP đã cơ bản hoàn thành mục tiêu xoá hộ đói và chuyển sang giai đoạn giảm nghèo, chống tái nghèo, tái đói. Đến cuối năm 2008 đánh dấu cột mốc quan trọng khi TP hoàn thành cơ bản mục tiêu xóa nghèo 100% theo chuẩn thu nhập bình quân 6 triệu đồng/người/năm. Giai đoạn 2009 – 2015, chương trình đổi tên thành “Giảm hộ nghèo, tăng hộ khá” với chuẩn thu nhập 12 triệu đồng/người/năm.
Bài học thành công của chương trình xoá đói giảm nghèo trong giai đoạn này gồm ba vấn đề lớn được tập trung giải quyết là: trợ vốn cho xoá đói giảm nghèo, có phương hướng trợ vốn và các chính sách ưu đãi người nghèo.
Một điểm nhấn quan trọng khác là trước năm 1999, đã có hơn 10.000 chiếc radio được cấp cho người nghèo để góp phần xoá đói thông tin – đảm bảo tính toàn diện cho chủ trương xóa đói giảm nghèo.
Chăm lo cho hộ gia đình chính sách, có công với cách mạng gặp phải hoàn cảnh khó khăn là một phần quan trọng trong chủ trương xóa đói giảm nghèo của TP. Riêng năm 2009, các ban ngành chức năng đã sửa chữa, xây dựng hơn 3000 ngôi nhà tình nghĩa. Vốn vay cùng nhiều chương trình hỗ trợ cũng nhanh chóng tiếp cận và ý nghĩa hơn nữa - là việc phụng dưỡng, chăm sóc gia đình neo đơn. Như trường hợp của mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Lạc, nay đã gần 90 tuổi cảm thấy hạnh phúc vì được chăm sóc tại trung tâm dưỡng lão Thị Nghè:
Công tác dạy nghề và tạo công ăn việc làm cho người nghèo cũng đạt nhiều kết quả đáng khích lệ. Bằng cách tạo điều kiện đưa lao động vào làm trong các doanh nghiệp, chỉ tính trong giai đoạn từ 1996-1999 đã có hơn 250.000 lao động có việc làm ổn định. Còn hiện tại, xu hướng xuất khẩu lao động đã hình thành những đơn vị có chức năng tư vấn và xuất khẩu lao động. Điển hình như tại huyện Bình Chánh, ông Phan Văn Tường – Phó Ban xóa đói giảm nghèo và việc làm huyện cho biết:
Tổng nguồn vốn giảm nghèo của TP hàng năm luôn lên đến hàng ngàn tỉ đồng. Trong đó phần lớn tập trung giải ngân cho hộ nghèo vay vốn làm ăn. Các cơ chế thủ tục đã không ngừng cải thiện, dần loại bỏ sự “rườm rà” và tính quan liêu để đồng vốn đến tay người dân nhanh hơn, hiệu quả hơn. Trường hợp của anh Nguyễn Thành Lập - ở xã Bình Khánh huyện Cần Giờ, một tay gầy dựng cơ sở gia công đan mây tre lá, tạo công ăn việc làm cho hơn 300 lao động nghèo. Xin nghỉ tham gia Thanh niên Xung phong về phụ giúp gia đình, nhờ đồng vốn vay từ Ban Xóa đói giảm nghèo và Việc làm xã Bình Khánh, anh Lập gầy dựng cơ sở thành công, thu nhập hàng tháng của mỗi lao động trong nhà khoảng 4-5 triệu đồng/người. Anh chia sẻ:
Theo Ban Chỉ đạo Xóa đói giảm nghèo và Việc làm TP, một ưu điểm trong cơ cấu vận hành chương trình giảm nghèo mà Đảng bộ và chính quyền TP đã xây dựng là mang tính liên kết cao. Cụ thể, mỗi Ban xóa đói giảm nghèo và việc làm ở từng cấp quận huyện lẫn phường xã, luôn bao gồm đầy đủ các ban ngành chức năng khác như Hội cựu chiến binh, hội phụ nữ, hội nông dân.v.v. Điều này đảm bảo mọi tầng lớp dân cư đều được quan tâm, mặt khác giúp cơ quan chức năng nắm bắt hiệu quả tình hình đời sống thực tế của người dân. Ông Nguyễn Văn Xê – Phó Ban Chỉ đạo Xóa đói giảm nghèo và Việc làm TP cho biết thời gian gần đây đội ngũ cán bộ chuyên trách ngày càng được củng cố:
Một yếu tố không thể phủ nhận giúp cho chương trình giảm nghèo ở TPHCM thành công chính là sự linh hoạt, nhạy bén trong quản lý, chỉ đạo thay đổi kịp thời để thích ứng với tình hình mới của Đảng bộ và chính quyền TP. Khả năng không ngừng cải tiến chương trình xuất phát từ sự đồng thuận và sâu xát tình hình đời sống người dân. Và với tình hình hiện nay, đồng chí Nguyễn Thành Tài - Phó Chủ tịch thường trực UBND TP – những vấn đề mấu chốt cần quan tâm hiện nay trong công tác giảm nghèo là:
TPHCM từng “đi trước về trước” hai lần trong công tác xóa đói giảm nghèo trên cả nước: khởi xướng chương trình, xóa đói thành công và sau đó hoàn thành chuẩn thu nhập 6 triệu đồng/người/năm trước kỳ hạn 1 năm. Cột mốc trước mắt sẽ là chuẩn thu nhập 12 triệu đồng/người/năm nhưng chỉ khi mọi người dân TP không chỉ có “cơm no áo mặc” mà phải đều được “ăn ngon mặc đẹp”, lúc đó chương trình giảm nghèo mà Đảng bộ, chính quyền và người dân TP đã khởi xướng, nỗ lực ,kiên trì thực hiện mới thật sự về đích. Và đây mới là cách tiếp nối ý nghĩa và xứng đáng nhất đối với những cuộc đấu tranh hào hùng dựng nước - giữ nước của thế hệ cha ông.
Lê Nguyễn
