Nếu được ưu tiên phát triển khoa học dịch vụ sẽ đóng góp doanh thu khá lớn vào GDP, nâng cao chất lượng phục vụ, cải thiện cuộc sống của người dân. Tại TPHCM đề án phát triển khoa học dịch vụ đã được lãnh đạo thành phố ưu tiên phát triển và những chuyển động đã dần rõ nét.
Thạc sĩ Huỳnh Bảo Tuấn - Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và đào tạo quản trị doanh nghiệp, nơi đảm nhận một phần đề án phát triển khoa học dịch vụ của thành phố đưa ra những dẫn chứng như: việc tích hợp công nghệ xác nhận đối tượng bằng sóng vô tuyến vào thủ tục khám chữa bệnh tại các bệnh viện.
Với công nghệ này, tất cả thông tin của người bệnh và khu vực khám sẽ hiển thị đầy đủ giúp người quản trị điều hành kịp thời và nhanh chóng tránh ùn tắc.
Hay như thẻ thanh toán hàng hóa đi cùng hệ thống phân tích nhu cầu mua sắm để sàng lọc và đưa ra những thông tin vàng cho nhà cung cấp và khách hàng.
Thạc sĩ Huỳnh Bảo Tuấn, nhấn mạnh: "Ngành khoa học dịch vụ cũng là một trong những trụ cột quan trọng trong sự phát triển của thế giới trong tương lai, hiện nay được các trường đại học trên thế giới tập trung nghiên cứu. Tốc độ nghiên cứu trong ngành này rất cao. Nếu như hiểu rõ về bản chất của nó và những cơ chế tạo ra nó thì giúp mình kinh doanh tốt hơn, thúc đẩy doanh thu lợi nhuận và giảm được áp lực cạnh tranh".
Tại các quốc gia phát triển như Mỹ, Nhật, các nước Châu Âu, đóng góp của ngành dịch vụ vào ngân sách quốc gia chiếm tỷ trọng rất lớn, hơn 70%. Với sự phát triển của công nghệ thông tin tạo ra sự thay đổi lớn, làm gia tăng giá trị cho ngành cũng như thay đổi tư duy cho nhiều người nhất là những ai muốn khởi nghiệp.
Thạc sĩ Huỳnh Bảo Tuấn chia sẻ rằng, bản chất của dịch vụ là quá trình tương tác, càng nghiên cứu thì càng hiểu nhiều và từ đó gia tăng giá trị dịch vụ cho người tiêu dùng. Tuy nhiên, cái khó của quá trình thực hiện đề án chính là nhân lực. Một số đánh giá trong thời gian gần đây cho thấy, năng suất lao động trong lĩnh vực dịch vụ của nước ta còn thấp, nếu so sánh với Thái Lan thì chỉ gần bằng 1/2, bằng 1/3 so với Malaysia và thấp hơn 10 lần so với Singapore.
Để giải bài toán này, trường Đại học Khoa học tự nhiên và trường Đại học Bách khoa là hai đơn vị có sứ mệnh thực hiện quá trình đào tạo nhân lực. Từ năm 2008, trường Đại học Khoa học tự nhiên đã phối hợp với Đại học AUT New Zeland đào tạo cử nhân ngành khoa học dịch vụ, tháng 8 năm nay đã có 21 sinh viên tốt nghiệp đúng thời hạn.
![]() |
|
Niềm vui ngày tốt nghiệp của lớp SV ngành KHDV đầu tiên. Ảnh: dantri |
Trong số này có nhiều bạn đã có việc làm ngay từ khi còn học. Quá trình đi làm, các bạn có thể áp dụng các kiến thức đã học để xây dựng và phát triển các hoạt động dịch vụ của doanh nghiệp được tốt hơn.
Bạn Trần Minh Tuấn, sinh viên xuất sắc của khóa tốt nghiệp năm 2012, chia sẻ: "Những doanh nghiệp bên ngoài người ta sẽ có nhu cầu là sản phẩm của tôi đang chạy như thế này muốn tăng hiệu quả, giảm chi phí thì ứng dụng công nghệ thông tin như thế nào? Mình cần áp dụng kiến thức vừa về kinh tế, vừa về khoa học, vừa về công nghệ áp dụng vào quá trình sản xuất của người ta để nâng cao hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh".
Theo đề án phát triển ngành khoa học dịch vụ thì đến năm 2015 thành phố cần 400 cử nhân chuyên ngành khoa học dịch vụ, nhưng thực tế mỗi năm tại trung tâm đào tạo quốc tế (ITEC) của Đại học khoa học tự nhiên chỉ có thể đào tạo được khoảng 40 - 50 cử nhân, liệu có thể theo kịp được tiến độ đã đề ra.
![]() |
Trả lời cho điều này, anh Phạm Dương Việt Quốc Hoàng, Phòng nghiên cứu và phát triển của trung tâm đào tạo quốc tế Đại học Khoa học tự nhiên phối hợp với Đại học nơi đào tạo những khóa cử nhân đầu tiên ngành khoa học dịch vụ, cho biết: "Định hướng của trung tâm là đối với các bạn sinh viên thì đào tạo các bạn ra có thể làm việc ở những lĩnh vực khác nhau. Ngoài ra mình còn mở những lớp ngắn hạn, ở lớp cơ bản thì giới thiệu những vấn đề căn bản của ngành khoa học dịch vụ, lớp chuyên đề đi sâu thì vào từng vấn đề cụ thể của ngành này, vì vậy, chúng ta sẽ tạo được nguồn nhân lực cho ngành khoa học dịch vụ".
Qua khảo sát, mặc dù chưa thật sự hiểu hết ý nghĩa của ngành khoa học dịch vụ, tuy nhiên khá nhiều doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực có liên quan đến dịch vụ tỏ ra rất quan tâm đến việc được đào tạo những khóa học ngắn hạn nâng cao kiến thức.
Với vốn kiến thức có được sẽ tạo ra sự thay đổi về nhận thức từ đó tạo ra giá trị mới cho người tiêu dùng, cụ thể như việc chuyển đổi từ sản xuất thiết bị sang mô hình kinh doanh theo dịch vụ là sản xuất và cho thuê để đáp ứng được nhu cầu của nhiều người hơn, hay như từ mô hình trồng trọt các loại nông sản sang các dịch vụ du lịch như thưởng lãm, thử nghiệm quá trình trồng trọt, tự chế biến tại chỗ để thưởng thức và làm quà tặng.
Thạc sĩ Huỳnh Bảo Tuấn, cho rằng: "Có thể trong năm 2012 -2013 sẽ tổ chức được những khóa ngắn hạn dành cho cán bộ quản lý, sắp tới chúng tôi cũng xin hồ sơ thẩm định của ĐH quốc gia và Bộ Giáo dục và Đào tạo với chương trình đào tạo thạc sĩ về dịch vụ. Riêng về các khóa ngắn hạn thì chúng tôi cũng đã xây dựng chương trình, hiện nay xem có nguồn tài trợ nào để xúc tiến giai đoạn đầu nhanh hơn một chút. Chúng tôi cũng đang lập đề án xin kinh phí của thành phố để hỗ trợ cho các đối tượng tham gia".
Lãnh đạo TPHCM đã định hướng những ngành dịch vụ cần ưu tiên phát triển từ năm 2011 đến 2015 là tài chính - tín dụng- ngân hàng - bảo hiểm, thương mại, vận tải, bưu chính viễn thông, du lịch, y tế, giáo dục đào tạo...
Trước mắt, đề án phát triển ngành khoa học dịch vụ sẽ tập trung vào lĩnh vực du lịch và giáo dục đào tạo, sẽ có một số đơn vị được lựa chọn thử nghiệm như Sài Gòn Tourist, một số Tổng công ty chuyên về dịch vụ. Hiện nay, công ty cổ phần dịch vụ tin học HPT, đơn vị tình nguyện tham gia đề án đang phác thảo chương trình “quản lý tri thức” bắt nguồn từ ngay chính nội tại doanh nghiệp.
Hy vọng với những chuyển động như vậy, ngành khoa học dịch vụ sẽ có những đóng góp tích cực vào quá trình phát triển kinh tế xã hội của thành phố trong tương lai.

