Bình luận: Lợi ích của nền kinh tế, của nông dân nước ta
(VOH) - Việc điều hành xuất khẩu gạo của Hiệp hội lương thực Việt Nam như hiện nay đang làm thiệt hại cho nền kinh tế của nhà nước nói chung, cho người nông dân nói riêng.
![]() |
|
Ảnh: VNN |
Dư luận đang phẫn nộ việc hiệp hội ra qui chế qui định giá sàn xuất khẩu gạo. Rồi chính lãnh đạo hiệp hội tự ý phá vở qui chế nầy khi bán gạo cho một doanh nghiệp “sân sau” dưới giá sàn do chính mình qui định để thu lợi nhuận. Mọi tổ chức kinh tế- văn hóa- xã hội ở nước ta đều do Đảng lãnh đạo- các tổ chức hiệp hội nghề nghiệp cũng vậy. Mà nguyên tắc của Đảng ta và toàn bộ hệ thống chính trị bao giờ cũng đặt lợi ích của nhà nước- của nhân dân là trên hết. Như thế có nghĩa là hiệp hội lương thực Việt Nam là công cụ của Đảng để phục vụ lợi ích của nền kinh tế nói chung và của nông dân nói riêng- Nói cách khác Hiệp hội lương thực Việt Nam không được vì quyền lợi của doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu gạo mà đi ngược lại lợi ích của nhà nước, lợi ích của nông dân. Việc chủ tịch Hiệp hội lương thực Việt Nam kiêm nhiệm Tổng giám đốc Tổng công ty lương thực miền Nam - đơn vị kinh doanh xuất khẩu gạo lớn nhất nước được giao điều hành, cấp hạn ngạch xuất khẩu gạo là vi phạm nguyên tắc “vừa đá bóng vừa thổi còi”. Lý giải thế nào khi tháng 2/2009 Tổng công ty lương thực Miền Nam “đẻ” ra 1 công ty con có tên “Sàigòn food” hoạt động ở Singapore, đến tháng 8/2009 chủ tịch Hiệp hội - Tổng giám đốc Tổng Công ty lương thực Miền Nam lại bán cho Sàigòn food với giá dưới mức sàn mà chính ông đã qui định. Điều lạ là số gạo bán cho Sàigòn food đang hoạt động ở Singapore lại được xuất ở Cảng VN chở đi Togo Châu Phi. Đây là thủ đoạn trục lợi khá phổ biến- Các chuyên gia kinh tế gọi là “gửi giá”- Tức hiệp hội bán giá thấp cho Sàigòn food bán cao hơn và trả cho hiệp hội hoặc Tổng công ty một số tiền chênh lệch giá trên từng tấn gạo. Trong trường hợp cụ thể nầy, hiệp hội lương thực VN xem quyền lợi của nền kinh tế quốc gia - lợi ích của người nông dân ở vị trí nào.
Chính động cơ tư lợi là một trong những nguyên nhân dẫn đến doanh nghiệp để mặc giá xuất khẩu gạo của nước ta luôn thấp, miễn là lợi ích của họ được đưa lên tối đa thông qua việc gửi giá. Điều hành xuất khẩu gạo của nước ta hiện đang rối rắm, gây bức xúc cho nhiều giới, nhiều cấp. Chuyện khuất tất trong xuất khẩu gạo sẽ được các cơ quan chức năng xem xét- Vấn đề đặt ra là làm thế nào để việc xuất khẩu gạo được thông thương bảo đảm an ninh lương thực, giữ được giá cả cạnh tranh trên thị trường, và người nông dân có lợi. Trong khâu thu mua xuất khẩu gạo hiện nay qua quá nhiều tầng nấc, mới đến nhà xuất khẩu. Nông dân - người làm ra hạt gạo không được chia lợi ích tương xứng, trong khi đó phải chịu tất cả rủi ro về thời tiết, sâu bệnh, biến động giá. Cùng là những người lao động, tại sao công nhân được Cổ phần hóa tư liệu sản xuất mà người nông dân thì không được ? Tại sao chúng ta không tổ chức cho nông dân trở thành cổ đông của những công ty xuất khẩu gạo. Các công ty nầy phải có trách nhiệm cung cấp tín dụng vật tư nông nghiệp cho nông dân tham gia vào quá trình sản xuất lúa gạo. Nông dân trở thành cổ đông, đồng nghĩa với việc các Công ty kinh doanh xuất khẩu gạo chia sẻ một phần rủi ro với nông dân và ngược lại nông dân được hưởng một phần lợi nhuận từ xuất khẩu gạo.
Chúng ta hoàn toàn có thể tổ chức lại khâu xuất khẩu gạo theo nguyên tắc: Phải cổ phần hóa các công ty kinh doanh xuất khẩu gạo trong đó nông dân là cổ đông để hoạt động công khai minh bạch. Ngoài phần chia lợi nhuận cho nông dân là cổ đông. Một phần lợi nhuận từ việc xuất khẩu gạo phải được tái đầu tư để cải tiến hệ thống hạ tầng xuất khẩu gạo. Có cần thiết duy trì cơ chế điều hành xuất khẩu gạo như hiện nay hay không ? Ông Nguyễn Thọ Trí- phó chủ tịch Hiệp hội lương thực VN thừa nhận việc làm sai trái của hiệp hội khi bán phá giá gạo, đã thanh minh “văn phòng hiệp hội lèo tèo 4- 5 người làm sao kham nổi”. Vậy đó, mỗi năm nước ta xuất khẩu 5- 6 triệu tấn gạo, mà nằm trong tay lèo tèo 4- 5 người- Trước phản ứng của nông dân, doanh nghiệp, các nhà nông học về hoạt động không hiệu quả của hiệp hội và đề nghị giải tán cách điều hành xuất khẩu như hiện nay- ông phó chủ tịch hiệp hội đã hằn học: “Giải tán đi ? giải tán sao được- Nhiều người thò vào chuyện của hiệp hội nhưng có hiểu biết gì về hiệp hội đang làm đâu ?”. Chúng ta cùng suy gẫm về khả năng điều hành xuất khẩu gạo của hiệp hội lương thực Việt Nam qua sự thật từ miệng của ông phó chủ tịch hiệp hội lương thực VN ./.
Hữu Quan

