Sau khai trường là lạm thu

Phụ thu luôn là nỗi lo thường trực của phụ huynh vào đầu năm học. Ảnh minh họa.

Tại trường THPT Amsterdam Thủ đô Hà Nội, trong khi tiền học phí và phụ phí chỉ có khoảng 800 ngàn thì Ban đại diện cha mẹ học sinh lại yêu cầu đóng nộp mỗi em hơn 2 triệu cho quỹ phụ huynh - mà mới chỉ cho 1 học kỳ. Một trường khác- Trường PTTH Nguyễn Trãi huyện Thường Tín, tiền học thêm tự nguyện được công bố là 2,1 triệu cho mỗi học sinh…Còn ở TPHCM trường THCS Hà Huy Tập, quận Bình Thạnh mỗi phụ huynh phải nộp cho con mình 2,4 triệu để thay bàn ghế đa năng, loại bàn sau khi học có thể mở ra để nằm nghỉ trưa. Trong khi đó nhà trường cho hay không chủ trương làm chuyện này bởi buổi trưa các em đã có các phòng nghỉ theo quy định. Ban đại diện cha mẹ học sinh tại nhiều trường khác cũng tự đặt ra các khoản phải chi rất kỳ cục để mà thu thêm tiền, như phí học Anh văn, tin học, tiền học đàn hay trang bị thêm quạt máy - dù đã có sẵn từ lâu…Ngay từ đầu năm học, cộng chung các khoản, có phụ huynh phải nộp gần 20 triệu cho con mình. Có trường dân lập ở Hà Nội còn thu trên 25 triệu một em.

Cần nói thêm là nạn lạm thu tiền trường trong năm học này không chỉ xảy ra ở các đô thị, các TP lớn mà ngay tại những địa phương còn khó khăn như Hà Tĩnh, Bắc Giang, Hòa Bình…đều thu các khoản tiền để bồi dưỡng học sinh yếu kém, tiền xây dựng, tiền hỗ trợ dạy và học, quỹ khuyến học, bảo vệ, vệ sinh, điện nước…lên đến cả triệu đồng mỗi em. Vậy là ngay từ đầu năm học, chủ trương không lạm thu tiền trường dưới mọi hình thức của lãnh đạo Bộ đã không nhận được sự hưởng ứng của các địa phương, các trường và cả phụ huynh học sinh. Chỉ có những phụ huynh thuộc diện khó khăn phải kêu trời vì các khoản thu như vậy. Nhà có 1 cháu đi học còn đỡ, nếu cả hai thì quả là gánh nặng bởi nhiều khoản chi phí trong gia đình đè nặng lên vai.

Có thể hình dung là khi triển khai thực thi các nội dung đổi mới trong năm học theo tinh thần giảm tải, chấm dứt lạm thu và cải tiến thi tốt nghiệp của Bộ GDĐT, các tỉnh thành, các Sở, các trường và toàn xã hội đều phấn khởi, vậy nhưng khi đi vào thực tế thì lại khác. Viện dẫn nhiều lý do, Ban đại diện cha mẹ học sinh - hẳn là phải có sự đồng ý của các thầy cô chủ nhiệm, đã ra tay thu rộng rãi như vậy.

Đành rằng trong khi ngân sách dành cho giáo dục còn hạn hẹp, nhu cầu cải tiến, nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập là có thực và sự hỗ trợ từ phía cha mẹ học sinh là cần thiết, song không phải là quá sức của họ - những người làm công ăn lương thuần túy. Có thể là với các phụ huynh có điều kiện trong kinh doanh hay thương mại…việc tự nguyện đóng góp là không hạn chế, còn với số đông phụ huynh theo cung cách lạm thu như thế này, họ chỉ còn biết kêu trời. Sau khai trường là lạm thu, không hiểu thực trạng này có được chấn chỉnh hay không và phải chấn chỉnh như thế nào.