Tin tứcViệt Nam đang bước vào thời kỳ dân số vàng. Khoảng 40% dân số Việt Nam đang ở độ tuổi đi học hoặc trẻ hơn (tức là dưới 23 tuổi). Ước tính trong vòng 20 năm tới, Việt Nam sẽ có thêm 23 triệu người tham gia vào lực lượng lao động, nâng tổng lực lượng lao động lên 65 triệu người.
Tuy nhiên, Công ty Tư vấn Oxford Analytica (Anh) mới đây vừa cảnh báo Việt Nam có khả năng sẽ thiếu hụt lao động có kỹ năng. Theo Oxford Analytica, để cải thiện tình hình, Bộ Giáo dục – Đào tạo cần phải thực hiện tốt hơn nữa trọng trách của mình.
Ai cũng biết, vai trò của Bộ GD-ĐT rất lớn. Trường lớp, thầy cô, cơ sở vật chất, giáo trình, phương tiện giảng dạy là vô cùng quan trọng. Nhưng quan trọng mấy cũng chỉ là nhân tố khách quan, nó không trực tiếp chi phối quá trình đào tạo mà nhân tố quyết định chính là ý thức học tập và rèn luyện ở bản thân mỗi người. Với đa số trường hợp, khi người học tốt nghiệp, ra trường, thì vai trò của Bộ GD-ĐT gần như là không còn. Như vậy, dù còn đang ngồi trên giảng đường, hay đã tốt nghiệp và đi làm, kỹ năng mà mỗi người có được đều do tự học, tự đào tạo mà ra. Những kiến thức được trang bị trong nhà trường chỉ là nền móng, cơ sở căn bản, phương pháp luận giúp cho chúng ta cập nhật kiến thức cũng như các kỹ năng khác trong học tập, làm việc sau này. Nói một cách hình tượng, nhà trường chỉ trang bị cho chúng ta bộ khung sườn, phần da thịt phải do chính chúng ta bổ sung trong suốt quá trình học tập và làm việc sau này.
Thế nhưng, khi còn ngồi ở giảng đường, nhiều bạn trẻ còn chịu học. Khi đi làm rồi chỉ lo làm việc và giải trí, ngưng hẳn việc tự học, ngưng hẳn tự đào tạo bản thân. Ngoài ra, không biết từ khi nào, ở TPHCM, ngõ ngách nào cũng có quán nhậu. Rồi nhiều thanh niên, kể cả sinh viên, bắt đầu có thói quen ngồi lai rai. Một số ra quán vào buổi trưa, đa số là chiều chiều, tối tối. Nhậu xong về ngủ. Thế là hết ngày. Hoặc số khác thì ôm máy tính chơi game và tán gẫu trên Internet. Không chỉ chơi game ở nhà, nhiều người chơi cả ở nơi làm việc. Nhất là những người làm việc văn phòng. Hễ có thời gian rãnh là chơi game và tán gẫu. Hết giờ thì về.
Xã hội liên tục phát triển. Yêu cầu của công việc ngày càng cao. Yêu cầu của nhà tuyển dụng ngày càng khắt khe.
Tự học tập, tự đào tạo liên tục vừa giúp các bạn trẻ đáp ứng tốt yêu cầu của công việc và của nhà tuyển dụng, vừa giúp các bạn tăng cả khả năng sáng tạo. Người biết dùng thái độ tự học và kỹ năng tự học sẽ thường xuyên tiếp cận với cái mới, học hỏi cái mới, từ đó làm nên cái mới của chính mình.
Còn điều kiện để tự học tập và tự đào tạo thì chưa bao giờ sẵn sàng cho các bạn trẻ như ngày nay. Chỉ cần ngồi bên máy tính và nhấp chuột là các bạn có thể truy cập vào kho tri thức của nhân loại trên Internet. Ra khỏi nhà vài trăm mét là gặp ngay nhà sách với đủ mọi thể loại, đủ mọi chuyên ngành. Đêm đêm, các trung tâm dạy thêm về vi tính, ngoại ngữ cũng như các chuyên ngành khác đều mở cửa đón người học.
Có bao giờ chúng ta tự hỏi: “Hàm lượng chất xám trong những sản phẩm xuất khẩu của nước ta là bao nhiêu? Phải chăng trong xuất khẩu chúng ta chỉ nhận được giá trị từ lao động giản đơn và bán thô nguyên liệu? Làm sao để gia tăng hàm lượng chất xám trong sản phẩm xuất khẩu? Trả lời được câu hỏi đó mới thấy được giá trị của lao động có kỹ năng để ra sức tự học tập và rèn luyện cho mình trở thành những lao động có kỹ năng.
Tương lai đất nước phụ thuộc vào lực lượng lao động trẻ. Nhưng đối với mỗi bạn trẻ, tương lai của chúng ta phụ thuộc vào ý thức và hành động tự học tập, tự đào tạo chính bản thân mình.
Ngọc Minh