VĐHN: Xử lý xe chở quá tải - Cần có biện pháp giải quyết từ gốc

(VOH) - Tình trạng xe chở quá tải đang là vấn nạn nhức nhối của ngành vận tải hàng hóa đường bộ và toàn xã hội, gây hệ lụy khôn lường cho an toàn hệ thống cầu đường, tiềm ẩn nhiều vụ tai nạn nghiêm trọng, đồng thời làm phương tiện nhanh hư hỏng. Tuy nhiên, do cạnh tranh không lành mạnh, một số chủ xe vẫn sẵn sàng nhận chở quá tải, hạ giá cước để giành khách hàng. Một lần nữa, vấn đề này cần được đem ra phân tích và tìm cách giải quyết một cách căn cơ từ gốc chứ không phải giải quyết phần ngọn như hiện nay.

Chuyện xe quá tải không phải bây giờ mới đề cập mà đã xảy ra từ nhiều năm trước. Tất nhiên có nguyên nhân xử lý không nghiêm của các cơ quan chức năng và hiệu lực của pháp lý không có tác dụng cao đã làm cho việc "điều trị" xe chở quá tải bị lờn thuốc. Trong những tháng gần đây, liên ngành Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Công an và các tỉnh đã tổ chức tập trung kiểm tra xử phạt và xây các trạm cân để giám sát và xử phạt nhiều xe chở quá tải. Riêng tại TPHCM cũng đã xử phạt hàng trăm vụ vi phạm.

Việc này phần nào răn đe nhiều phương tiện và tài xế không dám chở hàng quá tải và người dân sinh sống ở địa phương bớt lo lắng tình trạng xe chở đất cát quá tải lưu thông trên đường.

Mặc dù vậy theo chúng tôi cho đến nay vẫn còn nhiều phương tiện tiếp tục vi phạm. Bởi vì thực ra hình thức kiểm tra xử phạt này chỉ là giải pháp giải quyết phần ngọn, chưa căn cơ và cũng chỉ kiểm tra chủ yếu là trên các quốc lộ, còn các con đường liên tỉnh, nội tỉnh thì việc kiểm tra không thường xuyên. Một số tỉnh - thành chưa đầu tư đủ trạm cân điện tử và cân lưu động nên công tác kiểm tra, xử lý cho đến giờ vẫn còn hạn chế.

Để không gây ra phiền phức khi bị kiểm tra và phát huy năng lực, thời gian vận tải của các thành phần kinh doanh vận tải, ông Đinh Nam Dinh - Phó chủ tịch Hiệp hội Ô tô Vận tải hàng hóa TPHCM đề nghị giải pháp giám sát xe quá tải; giải pháp phải áp dụng rộng rãi trên phạm vi cả nước, đồng bộ với đầu tư trạm cân và tập trung giám sát tại nơi cấp hàng trước khi xe chở hàng lăn bánh ra đường, nghĩa là giám sát và xử lý tại gốc ở các kho hàng hoặc ở các bến cảng, bến sông.

Ngoài ra theo chúng tôi, chế tài của Luật Giao thông Đường bộ và văn bản dưới luật đã có nhưng chỉ xử phạt chủ xe và tài xế là chưa đủ. Căn cứ vào điều khoản vi phạm xử phạt chủ yếu là tài xế và chủ xe hoặc chủ doanh nghiệp vận tải, còn chủ hàng thì luật chưa đề cập tới. Vì vậy khi xảy ra tình trạng xe chở quá tải vi phạm giao thông hoặc bị phát hiện xe làm hư hại cầu đường thì pháp luật cũng phải điều chỉnh bổ sung đối tượng cấp hàng cùng chịu trách nhiệm về hành vi vi phạm này. Bao giờ cũng vậy, chủ hàng hoặc đối tượng cấp hàng cũng muốn giảm chi phí vận chuyển thường buộc doanh nghiệp vận tải, chủ xe chở hàng trong thời gian nhanh nhất. Chủ doanh nghiệp vận tải cũng từ đó muốn có lợi nhuận nhiều và nhanh cho xe chở quá tải để sớm hoàn tất hợp đồng vận chuyển hàng hóa nên cũng làm liều chấp nhận. Đa số các doanh nghiệp nước ngoài hoạt động tại Việt Nam ký hợp đồng với các doanh nghiệp vận tải vận chuyển hàng hóa, nhằm giữ chân các chủ hàng hoặc không để mất nguồn hàng vận chuyển, nhiều doanh nghiệp vận tải phải chịu sức ép. Cho đến nay, việc xử phạt các đối tượng trên vẫn chưa được pháp lý hóa nên còn nhiều phương tiện vẫn tiếp tục chở hàng quá tải theo yêu cầu của chủ hàng. Luật sư Thái văn Chung cho rằng nên có những quy định điều chỉnh các đối tượng này.


Nhiều chủ xe cố tình chở quá tải để cạnh tranh bằng giá cước thấp - Ảnh: Baotintuc.

Như chúng ta đều biết, mỗi chuyến hàng vận chuyển đều có phiếu xuất kho và hóa đơn vận chuyển hàng tại kho và có giấy đăng kiểm, giấy đăng ký xe ghi rõ trọng tải và được phép chở lượng hàng là bao nhiêu, chúng ta có thể căn cứ vào đó mà pháp lý hóa đối tượng cấp hàng chịu trách nhiệm liên đới thì trước mắt sẽ có tác dụng răn đe, không dám chở hàng quá tải trọng cho phép. Vì nếu bị cơ quan chức năng phát hiện xử phạt truy ra đối tượng cấp hàng thì không chủ hàng nào mà dám cho xe chở quá tải.