![]() |
| Bà con nông dân khu vực Đồng Bằng Sông Cửu Long đang chăm sóc lúa non. Ảnh minh họa. |
Cũng như mọi năm, vụ hè thu thường gặp mưa nắng bất thường, khô hạn kéo dài là điều kiện thuận lợi cho cỏ dại, bù lạch, rầy nâu, các loại sâu hại… bộc phát trên ruộng lúa. Ngoài ra, phèn lừng lên mặt ruộng, mặn xâm nhập sâu vào nội đồng cũng là những bất lợi cho cây mạ non khi nông dân xuống giống hè thu. Để cây lúa khỏe trong điều kiện bất lợi này, PGS-TS Nguyễn Bảo Vệ, Trường Đại học Cần Thơ nhấn mạnh:
Theo ghi nhận của chúng tôi, trên trà lúa hè thu sớm, nhiều nơi rầy nâu di trú liên tục với mật số cao trên lúa gieo sạ liền vụ.
Tính đến nay, bà con nông dân các tỉnh ĐBSCL đã xuống giống lúa hè thu hơn 500.000 hécta trong tổng số 1,6 triệu ha. Điều đáng lo ngại là nhiều dịch hại, sâu bệnh trên lúa đang có chiều hướng gia tăng, nhất là rầy nâu và vàng lùn, lùn xoắn lá. Rầy nâu không chỉ chích hút làm cho lúa non suy kiệt, khó phát triển mà còn là nguy cơ tái phát bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá. Mới đây, báo cáo nhanh của tỉnh Đồng Tháp cho biết: trên địa bàn tỉnh đã có gần 1.000 hécta lúa bị nhiễm bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá. Trong đó, có hàng chục hécta nhiễm nặng, khoảng 100 hécta có tỷ lệ nhiễm từ 10-30%, còn lại nhiễm nhẹ. Ở các địa phương khác như Vĩnh Long, Hậu Giang, Trà Vinh, Tiền Giang,…. cũng xuất hiện bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá nhưng mức độ nhẹ hơn ở tỉnh Đồng Tháp.
Theo các nhà khoa học, nguyên nhân dẫn đến lúa bị nhiễm bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá là do nông dân xuống giống xé rào không theo lịch khuyến cáo của ngành nông nghiệp. Những diện tích xuống giống sớm đã phải chịu áp lực của đợt rầy nâu di trú sau khi thu hoạch vụ đông xuân vừa qua. Để giảm tải tình trạng rầy nâu gây hại, Phó giáo sư, tiến sĩ Phạm Văn Kim cho biết thêm:
Bên cạnh đó, bệnh đạo ôn lá phát triển ở mức độ nhẹ đến trung bình trên lúa giai đoạn đẻ nhánh đến làm đòng, đặc biệt nhất là trên các chân ruộng sử dụng giống nhiễm, sạ dày, bón phân đạm nhiều ở đầu vụ. Những ruộng có bệnh đạo ôn xuất hiện kèm theo ngộ độc hữu cơ thì cây lúa sẽ chết nhanh. Vì vậy, các địa phương đang khuyến cáo nông dân thăm đồng thường xuyên để phát hiện kịp thời và phòng trừ bệnh sớm để đạt hiệu quả cao. Ngoài các đối tượng trên, bà con nông dân cần lưu ý đến bọ trĩ, bọ phấn trắng sẽ tấn công cây lúa ở giai đoạn mạ, đẻ nhánh nhất là trên những ruộng khô thiếu nước, nạn ốc bươu trên lúa… Bà con cần tăng cường lân và kali ngay từ đầu vụ nhằm hạn chế ngộ độc phèn, ngộ độc hữu cơ. Hiện nay, bà con đang tiếp tục xuống giống vụ hè thu cần phải theo hướng tập trung, đồng loạt, né rầy ở các địa phương. Tiến sĩ Lê Văn Bảnh, Viện trưởng viện lúa ĐBSCL nói thêm:
Với những khó khăn và bất lợi vụ hè thu, một nguyên nhân là do áp lực xuống giống vụ xuân hè rất phổ biến. Thạc sĩ Lê Thanh Tùng, chuyên viên chính Cục trồng trọt, Bộ nông nghiệp và phát triển và nông thôn nhấn mạnh:
Có thể nói, hè thu là vụ lúa khó canh tác nhất do bất lợi từ nhiều phía, đặc biệt là dịch hại. Vì vậy, các địa phương và bà con nông dân cần phải thường xuyên thăm đồng, chăm sóc cây lúa khỏe ngay đầu vụ, phát hiện sớm và quản lý tốt dịch hại, sâu bệnh trên ruộng nhằm hạn chế lây lan nguồn bệnh có thể bộc phát mạnh trên trà lúa hè thu sắp tới.


