Nguy cơ cho đất nông nghiệp TP – Bài 2: Đất nông nghiệp sử dụng chưa hợp lý

(VOH) - Đất nông nghiệp mất đi để phục vụ cho việc xây dựng hạ tầng nông thôn là hoàn toàn hợp lý; vì nó phục vụ cho nhu cầu phát triển của xã hội. Nhưng nếu quá trình xây dựng kéo dài, và chậm hoàn thành sẽ gây ra sự lãng phí về hiệu quả sử dụng đất cũng như tạo thêm khó khăn cho bà con nông dân.

Bài 1: Đất nông nghiệp đang bị “teo tóp”

 

Tấm panô công bố quy hoạch tổng thể dự án khu sinh thái văn hóa hồ Vĩnh Lộc bị rỉ sét, bong tróc theo thời gian tại xã Vĩnh Lộc B huyện Bình Chánh. Ảnh: KĐTM

Thời gian qua thực trạng này đang xảy ra ở nhiều nơi trên địa bàn TP. Ông Nguyễn Văn Mão, nhà ở xã Vĩnh Lộc A, huyện Bình Chánh, có đất nằm trong diện qui hoạch mở rộng khu công nghiệp Vĩnh Lộc A ngán ngẩm:

Tương tự, ở xã Phú Hòa Đông, huyện Củ Chi, nhiều hộ dân cũng đang bị vướng qui hoạch của TP về dự án xây dựng trường Đại học và Cao đẳng suốt nhiều năm qua. Điều này tạo tâm lý không tốt cho bà con khi muốn chuyên tâm sản xuất. Nông dân Võ Đắc Nga bức xúc:

Trong khi đất dài để canh tác nông nghiệp đang ngày một sụt giảm để nhường chỗ cho các nhà máy và khu dân cư, thì nhiều nơi tình trạng bỏ hoang hoặc chuyển đổi đất nông nghiệp bất hợp pháp vẫn còn. Hiện nay, trong diện tích đất nông nghiệp sót lại của TP, thì đất không dùng cho sản xuất chiếm đến 4.000 hecta. Một số diện tích đất hoặc bị bỏ hoang hoặc do người dân tự ý chuyển đổi sang đất ở không đúng quy định. Cao điểm ở những xã mà chúng tôi đã đi qua như Vĩnh Lộc A, Vĩnh Lộc B và Bình Hưng của huyện Bình Chánh, có người vì cần đất để ở, nhưng cũng có người vì cần tiền nên bất chấp luật pháp tự ý "thay tên, giữ họ" cho đất nông nghiệp. Nói về thực trạng này, ông Nguyễn Văn Tươi - Phó Chủ tịch UBND huyện Bình Chánh nhìn nhận:

Đáng ngại hơn, khi đất nông nghiệp bị bỏ hoang không chỉ gây ra thiệt hại về giá trị sử dụng mà nó còn tạo ra "hiệu ứng domino" cho những khu đất sản xuất kế cận. Tức những ruộng đang canh tác xung quanh không tránh khỏi sự tấn công của các loài dịch hại trú ngụ ở ruộng bỏ hoang. Và khi ấy điều tất yếu xảy ra đó là nông dân bỏ đất không canh tác. Đây cũng là hoàn cảnh mà nhiều nông dân ở ấp 4, xã Tân Nhựt, huyện Bình Chánh đang đối mặt. Bà Nguyễn Thị Tiên, một nông dân ở đây nói:

Vậy câu hỏi đặt ra là tại sao đối với dạng đất bỏ hoang này, ngành chức năng không tận dụng qui hoạch các khu tái định cư, khu công nghiệp, mà lại đi lấy đất "bờ xôi, ruộng mật" để xây dựng? Thế nên, ông Nguyễn Hữu Hoài Phú - Chi cục trưởng Chi cục Phát triển Nông thôn TPHCM hoàn toàn có lý khi cho rằng:

Quan trọng hơn, để đất nông nghiệp sử dụng có hiệu quả, đúng mục đích và mang lại hiệu quả kinh tế hơn cho người nông dân, theo ông Lê Minh Tấn - Chủ tịch UBND huyện Củ Chi thì:

Ngoài ra, khi tiến hành qui hoạch đất nông nghiệp dùng để xây dựng các khu công nghiệp, khu dân cư hay phát triển hạ tầng giao thông, TP cần tính toán hỗ trợ giải quyết việc làm cho người dân bị mất đất. Vì thời gian qua, lao động địa phương được tuyển vào làm ở các khu công nghiệp là không nhiều. Chỉ có những thanh niên nam nữ có chút trình độ, hay đã có sẵn một cái nghề phụ mới dễ dàng kiếm được việc. Còn không thì đành thất nghiệp. Đây cũng là một thực trạng cần được TP giải quyết nhằm phát huy hơn nữa hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp khi được chuyển đổi.

Minh Phước - Trường Duy