Tài nguyên và dự án đầu tư
Ðầu tháng 11, Ủy ban Kiểm tra T.Ư Ðảng đã thông báo công khai nội dung kỳ họp thứ 28, trong đó kết luận về những dấu hiệu vi phạm (ở các mức độ khác nhau) của một số tổ chức đảng và cá nhân, được dư luận hoan nghênh. Ðáng chú ý, trong số chín tổ chức đảng và cá nhân vi phạm, có bảy trường hợp liên quan lĩnh vực quản lý đất đai, quản lý và cấp phép dự án, quản lý đầu tư xây dựng hoặc công tác quy hoạch...
Tính chất của dấu hiệu vi phạm nói trên phản ánh phần nào mặt hạn chế trong quản lý nguồn lực, một vấn đề bức xúc đang được Ðảng, Nhà nước, nhân dân quan tâm và tìm biện pháp khắc phục. Ðó là công tác phân bổ và sử dụng tài nguyên (đất, nước, rừng, biển, khoáng sản...) còn một số biểu hiện sơ hở, tùy tiện, chưa gắn với quy hoạch hoặc quy hoạch trên cơ sở chưa thật đầy đủ các căn cứ dữ liệu. Vấn đề thời sự liên quan khâu quản lý và cấp phép dự án: Thực hiện chủ trương mở rộng Thủ đô, trước khi hợp nhất, một số địa phương đã tranh thủ cấp phép nhiều dự án, lạm vào cả quỹ đất dành cho quy hoạch phát triển của những năm sau. Giữa năm nay, rộ lên chuyện sân gôn được cấp phép tràn lan, không ít sân gôn được cấp quá diện tích cho phép, lấn đất canh tác "bờ xôi ruộng mật", hoặc mượn "vỏ" sân gôn để kinh doanh bất động sản... Tình trạng này đã và đang được chấn chỉnh, song bài học về sự phân cấp quá vội vàng khi chưa có quy hoạch và việc lãnh đạo một số địa phương đã ký cấp phép sân gôn nhiều quá mức cần thiết, vẫn có tính thời sự. Sự lạm dụng này có thể là sự nôn nóng, muốn có nhiều dự án đầu tư trên địa bàn để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế; do tư tưởng cục bộ hoặc hạn chế về tầm nhìn; không loại trừ trường hợp có lợi ích, động cơ riêng tư.
Gần đây, dư luận phản ánh hiện tượng cấp phép quá nhiều dự án khai thác khoáng sản trên phạm vi cả nước và việc xây dựng nhiều công trình thủy điện ở miền trung. Các ngành chức năng khẳng định việc cấp phép là có căn cứ, trên cơ sở quy hoạch của Trung ương và địa phương (tùy theo quy mô, công suất khai thác của nhà máy thủy điện hay mỏ khoáng sản). Tuy nhiên, trước diễn biến phức tạp của thời tiết và thiên tai (hậu quả của sự biến đổi khí hậu toàn cầu và một số tác nhân khác), tiêu chí bảo vệ môi trường sinh thái ngày càng cao, nên chủ động rà soát lại quy hoạch chu đáo và thận trọng, sớm phát hiện một số bất hợp lý (nếu có) để kịp thời điều chỉnh, bổ sung...
Công tác rà soát lại một số quy hoạch đòi hỏi cán bộ, công chức có liên quan nêu cao trách nhiệm trước nhân dân, đồng thời phải có chuyển biến nhận thức sâu sắc, gắn tăng trưởng kinh tế với yêu cầu phát triển bền vững, như ý kiến của đồng chí Tổng Bí thư Nông Ðức Mạnh phát biểu khi tham gia thảo luận ở tổ về dự thảo Luật Thuế tài nguyên, tại kỳ họp thứ sáu của Quốc hội. Ðồng chí nêu rõ: Rừng là tài nguyên tái sinh cực kỳ quý giá, là vấn đề sống còn, bởi vì rừng là đập, là hồ thiên nhiên để giữ nước mà không một cái đập, cái hồ nhân tạo nào có thể thay thế được. Cho nên mới cần công nghiệp xanh, phát triển xanh, dự thảo Luật Thuế tài nguyên nên tiếp cận khái niệm này chứ không chỉ điều chỉnh một vài chỗ vừa qua làm chưa tốt. Còn đối với tài nguyên không tái tạo, chúng ta quản lý không được tốt lắm. Ðồng chí Nông Ðức Mạnh phân tích về mối quan hệ giữa phát triển công nghiệp xi-măng và du lịch: Ðá là một thứ tài nguyên quý, thắng cảnh cũng là tài nguyên và nêu thí dụ ở Ninh Bình, có trường hợp định đưa một nhà máy xi-măng vào khu du lịch, nếu như vậy sẽ phải đập một ngọn núi trong khu du lịch và yêu cầu xem xét lại dự án này...
Vì lợi ích đất nước, thiết nghĩ, các công trình dự án phải tuân thủ pháp luật, thực hiện nghiêm quy hoạch cũng như ý kiến chỉ đạo đúng đắn và tâm huyết của lãnh đạo Ðảng và Nhà nước.
Nhân Thân
