Bình luận: Cách mạng Cam, hào quang đã tắt

(VOH) - Hai vòng bầu cử ở Ukraina đã chính thức đưa ông Yanukovich trở lại vị trí tổng thống Ukraina. Trong cuộc bầu cử cách đây 6 năm, ông Yanukovich dù là ứng cử viên đạt được nhiều số phiếu bầu nhất, nhưng các đối thủ của ông là Yushenco và bà Tymoshenco với sự hỗ trợ đắc lực của các nước phương Tây đã kích động người dân Ukraina bằng chiêu bài dân chủ, thực hiện cái gọi là cách mạng cam, đảo ngược kết quả cuộc bầu cử tổng thống Ukraine năm 2004 và lên nắm quyền lãnh đạo đất nước.

 
 

Tổng thống đắc cử Ukraina, Yanukovich - Ảnh Reuters.

Cuối năm ngoái, với tham vọng tái đắc cử nhiệm kỳ thứ hai, ông Yushchenko lại giở chiến thuật cũ đối với các đối thủ nặng ký của mình trong cuộc bầu cử tổng thống diễn ra ngày 17/1 vừa qua.

 

Song giờ đây người dân Ukraina đã có những suy nghĩ khác. Sau 5 năm nắm quyền lãnh đạo Ukraine, Tổng thống Yushchenko không những không thực hiện được cam kết đưa nước này gia nhập EU và NATO, mà còn làm cho mối quan hệ với Nga trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết.

 

Đồng minh của ông Yushenco là bà Timoshenco trở thành thủ tướng, nhưng khi đã nắm quyền hành trong tay, họ trở thành hai đối thủ xâu xé quyền hành đất nước, ông Yushenco tố cáo Timoshenco là tham nhũng và buộc bà phải từ chức thủ tướng vào tháng 9/2005. Ông Victor Yushenko từng tuyên bố, sai lầm lớn nhất của ông trong 5 năm làm Tổng thống Ucraina là quyết định bổ nhiệm bà Yulia Timosenko trở lại giữ chức Thủ tướng vào tháng 12/2007.

 

Những mâu thuẫn quyền lực liên miên giữa hai "chiến hữu" trong cuộc "cách mạng cam” ngày càng trầm trọng đã đẩy đất nước Ukraine rơi vào tình trạng tê liệt.

 

Giờ đây, chiếc bánh dân chủ phương Tây được sử dụng làm chiêu bài kích động quần chúng cách đây 6 năm lộ nguyên hình là chiếc bánh vẽ. Hào quang giả tạo mà cuộc cách mạng Cam mang lại cho Ukraina hóa ra chỉ là những lời nói dối. Qua 6 năm cầm quyền, nền kinh tế Ukraina tụt dốc thê thảm, tình trạng tham nhũng hoành hành dữ dội, tỷ lệ thất nghiệp tăng cao khiến nền kinh tế của Ukraine bị ảnh hưởng nặng nề. Chỉ tính trong năm 2009, đồng nội tệ Ukraina đã mất giá tới 60%, tổng sản phẩm quốc nội giảm 17%. Và dù đã được phương Tây bơm máu cấp cứu, nhưng 16,4 tỷ USD cho Ukraine do IMF cung cấp cũng chỉ giúp cho Ukraina hạ sốt chứ không trị dứt được căn bệnh kinh niên, đó là căn bệnh tranh giành quyền lực và tình trạng tham nhũng tràn lan. Mùa Đông năm ngoái, do chính sách thân phương Tây, Ukraina đã xảy ra cuộc chiến khí đốt với Nga, và mùa đông băng giá ở Ukraina đã khiến cho hàng triệu người dân nước này phải sống trong tình trạng tuyệt vọng vì lạnh cóng.

 

Khi đó, với sự trở lại chức vụ thủ tướng của bà Timoshenco. Với bề ngoài khá bắt mắt cộng với mối quan hệ mật thiết với ngành năng lượng Nga, cùng sự mềm dẻo, thực dụng của một nữ doanh nhân của bà Timoshenko đã giúp không chỉ người dân Ukraine mà nhiều nước EU thoát khỏi một mùa đông khắc nghiệt. Đó chính là nguyên nhân khiến bà Timoshenco trở thành người được nhiều phiếu thứ hai sau ông Yanukovich. Nhưng, chừng đó là chưa đủ. Người dân Ukraina muốn có một chính phủ ổn định và hiệu quả, và đã ngán ngẫm với chiêu bài dân chủ giờ đây đã đánh rơi những son phấn bề mặt, lộ nguyên hình là những lời nói suông.

 

Kết quả bầu cử hai vòng vừa qua đã cho thấy ý chí của người dân Ukraina, mặc dù chiêu bài tố cáo gian lận lại được Timoshenko tiếp tục đưa ra áp dụng. Nhưng một nhóm các nhà quan sát bầu cử thuộc Tổ chức Anh ninh và Hợp tác Châu Âu đã chính thức tuyên bố trong một bản đánh giá về cuộc bầu cử ở Ukraine  như sau: "Cuộc bỏ phiếu hôm 7/2 là một cuộc bầu cử thể hiện tính dân chủ một cách hết sức ấn tượng. Đối với tất cả người dân ở Ukraine, cuộc bầu cử này là một chiến thắng. Đây là lúc các nhà lãnh đạo chính trị của đất nước lắng nghe phán quyết của nhân dân và bảo đảm một sự chuyển giao quyền lực hoà bình và mang tính xây dựng."

 

Nhận xét chính thức đó đã khiến bà Timoshenco phải xem lại kế hoạch của mình. Thách thức kết quả cuộc bầu cử bằng những phiên toà kiện cáo hoặc các cuộc biểu tình trên đường phố mà không có lý do là những bằng chứng đáng tin cậy sẽ là điều khó khăn thậm chí với cả những người ủng hộ bà.

 

Giành chiến thắng trong cuộc chạy đua với tổng thống và thủ tướng đương nhiệm, chiến thắng của Yanukovich sẽ vẽ lại bản đồ địa chính trị tại châu Âu, đảo ngược con đường của Cách mạng Cam. Ông Yanukovich có mối liên hệ với đảng Nước Nga thống nhất có thể sẽ ưu tiên cho việc thay đổi mối quan hệ giữa Ukraina với nước láng giềng Nga. Cải thiện tình hình bang giao với Kremlin mà cụ thể là việc quản lý hệ thống đường ống dẫn khí đốt qua lãnh thổ Ukraina. Hệ thống đường ống mang tính chiến lược này đem khí đốt của Nga tới châu Âu để giúp hàng triệu hộ gia đình ở đây sưởi ấm.

 

Yanukovich nói rằng dưới thời của ông, Ukraina sẽ gia nhập khu vực thương mại tự do với Nga, rằng tiếng Nga sẽ là ngôn ngữ chính thức thứ hai và có vị trí ngang hàng với tiếng Ukraina, rằng hạm đội Biển Đen của Nga trên bán đảo Crưm sẽ không phải rời khỏi đây khi hợp đồng thuê hết hạn vào năm 2017. Ông cũng sẽ xem xét việc công nhận Nam Ossetia và Abkhazia – hai khu vực ly khai khỏi Gruzia.

 

Di sản của cuộc cách mạng cam giờ đây là một đất nước Ukraina ốm yếu với tình hình đấu đá triền miên, ngân khố trống rỗng và khủng hoảng thường trực trong quốc hội. Tân tổng thống Yanukovich sẽ phải gặp rất nhiều khó khăn. Nhưng với ý chí và nguyện vọng của người dân Ukraina, người kỷ sư 59 tuổi này sẽ biết cách lèo lái con thuyền Ukraina trở lại con đường đúng đắn của mình. Ông từng nói. “Sự khác biệt giữa một người thông minh và một người ngốc nghếch là người thông minh sẽ không để những sai lầm cũ lặp lại”.

 

Điều đó không chỉ có giá trị riêng với ông Yanukovich và đất nước Ukraina, mà còn là kinh nghiệm cho những người đang bị mê hoặc bởi những ánh hào quang giả tạo của nền dân chủ Phương Tây.

 

Vankha