Bình luận: Nước Mỹ - 10 năm sợ hãi và ám ảnh

(VOH) - Cách đây 10 năm, một loạt cuộc tấn công khủng bố cảm tử được tổ chức tinh vi đã đồng loạt diễn ra hầu như cùng một lúc vào nước Mỹ.

Sáng ngày thứ Ba, 11 tháng 9 năm 2001, bốn máy bay hành khách hiệu Boeing đang thực hiện các chuyến bay nội địa đồng loạt bị không tặc khống chế, chuyển hướng bay và tấn công tự sát vào các vị trí từng là niềm tự hào là bất khả xâm phạm của nước Mỹ gây thiệt hại lớn về nhân mạng và tài sản.

Hình ảnh không thể quên trong lịch sử thế giới - Ảnh: Reuters

Cuộc tấn công đồng loạt vào các vị trí trung tâm đầu não về chính trị, kinh tế tài chính và quân sự đã ngay lập tức tạo nên nỗi kinh hoàng không chỉ riêng ở nước Mỹ mà còn gây sốc trong cộng đồng thế giới. Về kinh tế tài chính, tòa tháp đôi của Trung tâm Thương mại Thế giới tại Manhattan, biểu tượng sức mạnh của nền tài chính và kinh tế nước Mỹ bị hai chiếc máy bay đâm vào trong vòng 18 phút. Trong vòng hai tiếng đồng hồ sau đó, cả hai tòa tháp bị sụp đổ. Về quân sự, nhóm không tặc khác lái chiếc phi cơ thứ ba đâm vào tổng hành dinh của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ tại lầu 5 góc ở Quận Arlington, Virginia. Về chính trị, chiếc máy bay thứ tư rơi xuống một cánh đồng gần Shanksville thuộc Quận Somerset, Pennsylvania, theo dự kiến chiếc máy bay thứ tư này được lên kế hoạch đánh thẳng vào đồi Capitol, nơi có trụ sở tòa nhà quốc hội Mỹ.

Không kể 19 tên không tặc chết mất xác, 2.999 nạn nhân của vụ 11/9 không phải là một con số lớn so với số người chết hàng tháng vì lái xe trong tình trạng say xỉn ở nước Mỹ. Đây cũng không phải là lần đầu tiên quân khủng bố sờ vào nước Mỹ, trước đó năm 1995 khủng bố đã tấn công vào cao ốc thương mại Oklahoma khiến 196 người chết, vụ đánh bom vào sứ quán Mỹ ở Kenya và Tanzania làm 224 người chết năm 1988 và vụ tấn công chiến hạm USS Cole tháng 10 năm 2000 khi tàu này đang nạp nhiên liệu tại  Yemen.

Nhưng những hồi ức về cái ngày kinh hoàng 11 tháng 9 năm 2001 đó luôn luôn là nỗi ám ảnh lo sợ khủng bố bởi từ đó đến nay, nước Mỹ không còn cảm giác an toàn 100% về cả chính trị, tài chính lẫn quân sự. Nó đánh trực tiếp vào lòng tự tôn và sự ngạo mạn của cường quốc số 1 thế giới. Vụ 11/9 cho thấy, quân khủng bố có khả năng tấn công toàn diện và bất ngờ, nó giống như vụ tấn công của Nhật vào Trân châu Cảng trong đệ nhị thế chiến, nhưng dồn dập, nhồi nạp và toàn diện, gây cảm giác hãi hùng và kinh hoàng ngay chính tại các vị trí từ trước đến nay được xem là những pháo đài thép, an ninh nhất thế giới của nước Mỹ như Ngũ giác đài và tòa Bạch Cung.

Sau ngày 11/9, rất nhiều câu hỏi đã được đặt ra, và nhiều câu hỏi đến nay vẫn chưa có câu trả lời thỏa đáng. Một trong những câu hỏi quan trọng nhất là nước Mỹ sẽ phản đòn như thế nào đối với chủ nghĩa khủng bố? Ngay lập tức tổng thống Bush đã có câu trả lời bằng hai cuộc chiến ở Afghanistan và Iraq.

Mười năm qua, chế độ Saddam Hussein ở Iraq đã sụp đổ, Osama Bin Laden được cho là đã chết, người kế nhiệm tổng thống Bush là ông Obama dù có rất nhiều nỗ lực để đặt một dấu chấm hết cho việc sa lầy tại Iraq và Afghanistan bằng kế hoạch rút từng phần quân Mỹ về nước, nhưng cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ thì vẫn chưa có hồi kết. Dù chỉ mất vài tuần để đánh bại Taliban ở Kabul và Saddam Hussein ở Baghdad, song quân đội Mỹ đã nhanh chóng nhận ra rằng họ lại rơi vào một cuộc chiến kéo dài gây tổn thất về mặt tiền của và sinh mạng, không biết bao giờ mới chấm dứt.

Nhiều người Mỹ bất bình đặt câu hỏi, vậy trong mười năm qua, bao nhiêu tiền của và tính mạng của con em họ được trả giá cho mục tiêu nào của nước Mỹ. Nước Mỹ liệu có an ninh hơn sau hai cuộc chiến tiêu tốn hàng ngàn tỷ đô la và sinh mạng của hàng vạn con em nước này.

Theo Cục Nghiên cứu Quốc hội Mỹ, kể từ năm 2001, “cuộc chiến chống khủng bố” và các chiến dịch tại Ápganixtan và Iraq đã tiêu tốn một khoản tiền khổng lồ 1.280 tỷ USD, với hơn 6000 lính Mỹ trở về trong những chiếc quan tài kẽm và gần 50.000 người khác bị thương. Điều mà Mỹ đạt được là đến nay các cuộc khủng bố vẫn liên tiếp diễn ra ở Iraq và ở Afghanistan, tần xuất các vụ khủng bố vẫn tăng cao bất chấp thông tin rằng Osama Bin Laden đã chết. Con số đó rõ ràng là không hài lòng những người nộp thuế nước Mỹ.

Một trong những câu hỏi được cho là vấn nạn trong việc phát động cuộc chiến chống khủng bố là nguyên nhân của nó. Liệu vụ 11/9 có phải là nguyên nhân để chính quyền Bush phát động cuộc chiến chống Iraq và Afghanistan, hay nó chỉ là một cái cớ như vụ tàu Madoc và sự kiện vịnh Bắc Bộ để từ đó Mỹ đẩy mạnh cuộc chiến tại Việt Nam gần 50 năm trước đây?

Cách đây hai năm, trong một lần chuẩn bị lễ kỷ niệm ngày 11/9, Cố vấn đặc biệt về môi trường của Tổng thống Obama, ông Van Jones buộc phải đệ đơn từ chức bởi một câu hỏi mà ông đặt ra từ năm 2004, rằng “chính quyền của Tổng thống Bush liệu có cố tình cho phép vụ 11/9/2001 xảy ra hay không, nhằm dựa vào đó như cái cớ để phát động chiến tranh?”.

Rõ ràng trong nội bộ ban lãnh đạo Mỹ cũng đã có tranh cãi rằng vụ 11/9 chẳng qua chỉ là một “học thuyết âm mưu”, một “màn kịch” có bàn tay sắp đặt của chính quyền cựu Tổng thống Bush để tạo cớ phát động một cuộc chiến tranh mới trên phạm vi toàn cầu.

Hệ lụy của nỗi ám ảnh khủng bố của Mỹ đã làm ảnh hưởng tới mọi mặt đời sống của người dân Mỹ. Nhiều người khẳng định họ luôn lo lắng về chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan và sẵn sàng tâm lý đón nhận một cuộc tấn công khủng bố khác ngay trong lòng nước Mỹ. Chuẩn bị kỷ niệm 10 năm ngày xảy ra sự kiện 11/9, nước Mỹ vẫn nơm nớp lo sợ cho kế hoạch tấn công nước Mỹ bằng máy bay loại nhỏ của tư nhân và nâng mức báo động lên toàn quốc.

Giờ đây, người được cho là đầu têu sự kiện 11/9 - Osama Bin Laden đã chết, tuy nhiên nhiều người lại cho rằng nước Mỹ không an toàn là mấy so với châu Âu, sự an toàn mà người dân Mỹ có được chỉ là cảm tính. Thực tế, những nhóm khủng bố tại Pakistan, Afghanistan cũng như các nhánh khủng bố tại Somalia, Nigeria, Philippines và Indonesia và gần đây nhất là tại các nước Bắc Phi và Syria vẫn tạo ra những mối đe dọa nguy hiểm thường trực đối với nền an ninh của nước Mỹ.

Mười năm sau sự kiện 11/9, nước Mỹ vẫn phải sống trong tình trạng bất an. Cuộc chiến chống khủng bố, nói như tờ Thời báo Los Angeles là “vẫn còn tiếp diễn và những tháng ngày nguy hiểm nhất của nước Mỹ vẫn còn ở phía trước”.